ജീവിതത്തിൽ ചില കൂടിക്കാഴ്ചകൾ സമയം രേഖപ്പെടുത്തുന്നില്ല; അവ നമ്മളിൽ പതിഞ്ഞ് നമ്മെ തന്നെ രൂപപ്പെടുത്തിത്തുടങ്ങുന്നു. അങ്ങനെ ഒരു കാലഘട്ടത്തിലാണ് ഞാൻ ആദ്യമായി Muni Narayana Prasad സ്വാമിജിയെ കണ്ടത്. സന്ധ്യയ്ക്ക് മുൻപുള്ള സമയം. ദിവസം തന്റെ ശ്വാസം മന്ദഗതിയാക്കുന്ന ആ ഇടവേളയിൽ സൂര്യൻ കുന്നുകൾക്കപ്പുറം മറയാൻ ഒരുങ്ങി, മരങ്ങളുടെ ഇടയിലൂടെ ചിന്നിച്ചിതറിയ വെളിച്ചം ഭൂമിയെ ഒരു നിശ്ശബ്ദ പ്രാർത്ഥനയായി മാറ്റിയിരുന്നു. പതിവുപോലെ സായാഹ്ന നടത്തത്തിന് ഇറങ്ങിയ അ ദ്ദേഹം എന്നെയും കൂട്ടി. ആ നടപ്പ് ഒരു സാധാരണ സഞ്ചാരം ആയിരുന്നില്ല; അത് ഒരു ദീക്ഷയായി മാറി. വ്യക്തമായി രൂപംകൊള്ളാത്ത ചില ചോദ്യങ്ങൾ, ഉള്ളിൽ ഒളിഞ്ഞിരുന്ന ഒരു തിരച്ചിൽ അവയൊക്കെയാണ് ഞാൻ കൊണ്ടുപോയത്. മറുപടികൾ അദ്ദേഹം വളരെ ചുരുക്കി പറഞ്ഞു; പക്ഷേ ഓരോ വാക്കും അകത്തേക്ക് നീളുന്ന വഴികളായി മാറി. സംഭാഷണം പിന്നീട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ രചനകളിലേക്ക് വഴിമാറി. യേശുവിന്റെ വചനങ്ങളെ വേദാന്തത്തിന്റെ വെളിച്ചത്തിൽ വായിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന ഒരു പുതിയ ഗ്രന്ഥത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. അത് ഒരു പുസ്തകത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പരാമർശമല്ലായിരുന്നു; രണ്ടു ആത്മീയധാരകൾ ഒരേ സത്യത്തിൽ ലയിക്കുന്നതിന്റെ സൂചനയായിരുന്നു.
അദ്വൈതത്തെ അനുഭവിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നവന് യേശു ഒരു സദ്ഗുരുവായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു എന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു. വചനങ്ങൾ ചേർത്തുവെച്ചാൽ ഉപനിഷത്തുകളുടെ സമഗ്രരൂപം കിട്ടണമെന്നില്ലെങ്കിലും, ജീവിതത്തെ എങ്ങനെ സ്വീകരിക്കണം എന്നതിന്റെ വ്യക്തമായ ദിശ അവയിൽ കാണാം. അങ്ങനെ തന്നെയാണ് Ramakrishna Paramahamsa യുടേയും Ramana Maharshi യുടേയും ജീവിതങ്ങളിൽ അദ്വൈതം വെളിച്ചമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നത്. “സത്യം നിങ്ങളെ സ്വതന്ത്രരാക്കും” എന്ന വാക്ക് അദ്ദേഹം അന്നില്ലെങ്കിലും, അതിന്റെ അർത്ഥം സംഭാഷണത്തിലുടനീളം നിറഞ്ഞിരുന്നു—സ്വാതന്ത്ര്യം പുറത്തുനിന്ന് ലഭിക്കുന്ന ഒന്നല്ല, അകത്ത് ഉണരുന്ന തിരിച്ചറിവാണ് എന്നൊരു നിശ്ശബ്ദ ബോധമായി അത് അവശേഷിച്ചു. ആ സന്ധ്യയ്ക്ക് ശേഷം വീട്ടിലേക്ക് മടങ്ങുമ്പോൾ മനസ്സ് അപൂർവമായി ശാന്തമായിരുന്നു; ഒന്നും നേടിയെന്ന തോന്നൽ ഇല്ലാതെ തന്നെ എന്തോ ശരിയായ സ്ഥാനത്ത് എത്തിച്ചെന്നൊരു ഉറപ്പ് മാത്രം.
കാലം പിന്നെ തന്റെ വഴിയിൽ നീങ്ങി. കണ്ടുമുട്ടലുകൾ വിരളമായി, സംഭാഷണങ്ങൾ ഇടവിട്ട് പോയി, പക്ഷേ ഒരു ബന്ധം വായനയുടെ വഴി തുടരുകയായിരുന്നു. ഒരു മാസം മുമ്പ് ഫോണിൽ സംസാരിക്കുമ്പോൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശബ്ദം പതിവുപോലെ ശാന്തമായിരുന്നു. വായിക്കാനും എഴുതാനും കഴിയുന്നില്ലെന്ന് അദ്ദേഹം ലളിതമായി പറഞ്ഞു; അത് ഒരു നിസ്സഹായതയല്ല, ഒരു സത്യത്തിന്റെ നിർവ്യാജസ്വീകരണം മാത്രം. “വൈകിക്കണ്ട” എന്ന ചെറിയ വാക്കിൽ ഒരു ക്ഷണവും ഒരു സൂചനയും ഉണ്ടായിരുന്നു. അത് അവസാന സംഭാഷണമാകും എന്ന് അന്ന് തോന്നിയില്ല. അതിന് മുമ്പ് കണ്ടപ്പോൾ മരണത്തെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹം ചിരിച്ചിരുന്നു—ചിലർ ഭയപ്പെടുന്ന, ചിലർ മറക്കുന്ന ഒരു സത്യത്തെ അദ്ദേഹം മനസ്സിലാക്കിയതുകൊണ്ടാകാം അതിൽ ഒരു ലാളിത്യം കാണാനായിരുന്നത്.
ഇന്ന് പുലർച്ചെ അദ്ദേഹം ദേഹം വിട്ടെന്ന വാർത്ത എത്തിയപ്പോൾ ദുഃഖം വ്യക്തമായി വന്നില്ല; പകരം ഒരു ശൂന്യത മാത്രം. അറിവിന്റെ ഒരു വലിയ വഴി പെട്ടെന്ന് അടഞ്ഞുപോയതുപോലെ. അവസാനമായി ആ ശരീരം പോയി കാണണം എന്ന് തോന്നിയെങ്കിലും ജീവിതത്തിന്റെ ഒഴിവാക്കാനാവാത്ത ചുരുക്കങ്ങൾ വഴിയിൽ നിന്നു; പോകാനായില്ല. ചില ശൂന്യതകൾ അവിടെയാണ് ആരംഭിക്കുന്നത്. അതിനിടെ, അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തെ ഓർക്കുമ്പോൾ ചില വാക്കുകൾ കൂടുതൽ തെളിഞ്ഞുവരുന്നു. കകർമ്മത്താൽ താൻ ബ്രാഹ്മണനാണെന്ന് സംശയമില്ലാതെ പ്രഖ്യാപിച്ച ഗുരുവായിരുന്നു അദ്ദേഹം—തന്റെ ആത്മകഥയായ ആത്മായനത്തിൽ പറഞ്ഞതുപോലെ. സന്യാസം എന്നത് വാസനകളിൽ നിന്നും സ്വഭാവവിശേഷങ്ങളിൽ നിന്നും പൂർണ്ണമായി ഒഴിവാകൽ അല്ലെന്ന് അദ്ദേഹം നിരന്തരം ഓർമ്മിപ്പിച്ചിരുന്നു; മനുഷ്യനെന്ന സത്യത്തെ മറികടക്കുന്ന ആത്മീയതയല്ല, അതിനെ ദീപ്തമാക്കുന്ന ആത്മീയതയാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ദർശനം. Nitya Chaitanya Yati കാന്തംപോലെ ആളുകളെ ആകർഷിച്ചിരുന്നുവെങ്കിലും, അത്തരമൊരു സവിശേഷത തനിക്കില്ലെന്ന് അദ്ദേഹം ലളിതമായി സമ്മതിക്കുമായിരുന്നു. ആ വിനയത്തിന്റെ അടിത്തറ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബാല്യാനുഭവങ്ങളിൽ നിന്നാണ് രൂപപ്പെട്ടത് എന്ന് ആത്മായന വായനയിൽ മനസ്സിലാകും.
Sree Narayana Guru വിനെ വെറും സാമൂഹ്യപരിഷ്കർത്താവായി ചുരുക്കിക്കാണിക്കുന്ന പ്രവണതക്കെതിരെ അദ്ദേഹം എന്നും ഉറച്ച നിലപാട് സ്വീകരിച്ചു; ഗുരുവിന്റെ ദർശനം അതിനേക്കാൾ ആഴമുള്ള ആത്മീയ സത്യങ്ങളുടെ വെളിച്ചമാണെന്ന് അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു. പൊതുവേദികളിൽ അധികമൊന്നും പ്രത്യക്ഷപ്പെടാതിരുന്നെങ്കിലും, ഒരു പാരമ്പര്യത്തിന്റെ നിശ്ശബ്ദ കാവൽക്കാരനായി അദ്ദേഹം നിലകൊണ്ടു. ലളിതമായ ജീവിതം, ഏകാഗ്രമായ ജ്ഞാനദീക്ഷ, ശബ്ദമില്ലാത്ത ഒരു പ്രകാശം അതാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ സാന്നിധ്യം.
Read more
അദ്ദേഹം തന്നെ എഴുതിയതുപോലെ, വ്യക്തിരൂപം മാഞ്ഞുപോകും, ശരീരം മണ്ണിൽ ലയിക്കും. ഇന്ന് അത് സംഭവിച്ചു. എന്നാൽ ചില ജീവന്മാർ മണ്ണിലേക്കു മാത്രം പോകുന്നില്ല; അവർ ഓർമ്മകളിൽ തുടരുന്നു, വാക്കുകളിൽ തുടരുന്നു, ചിലപ്പോൾ നമ്മൾ നിശ്ശബ്ദമായി നിൽക്കുന്ന നിമിഷങ്ങളിൽ ഉള്ളിലത്തെ ശബ്ദമായി തുടരുന്നു. ആ സന്ധ്യയിലെ വെളിച്ചം പോലെ മരങ്ങൾക്കപ്പുറം മറഞ്ഞിട്ടും മറയാത്ത ഒന്നായി. ഒരു ജീവിതം കൃതകൃത്യമായി പൂർത്തിയാകുമ്പോൾ അത് അവസാനിക്കുന്നില്ല; അത് രൂപം മാറ്റുന്നു. ഇപ്പോൾ ബാക്കി നിൽക്കുന്നത് ഒരു ശൂന്യതയാണ്, പക്ഷേ അത് വെറും അഭാവമല്ല ഒരിക്കൽ ഉണ്ടായിരുന്ന പ്രകാശത്തിന്റെ സാന്നിധ്യം ഇന്നും ഉള്ളിൽ നിലനിൽക്കുന്നുവെന്ന ഓർമ്മ. വിളക്ക് കെട്ടുപോയാലും വെളിച്ചം അവശേഷിക്കുന്നു. ഗുരുസ്മരണയുടെ മുന്നിൽ, ആ വെളിച്ചത്തിന്റെ മുന്നിൽ, ഒരു നിശ്ശബ്ദ പ്രണാമം മാത്രം.
