ഇന്ത്യയുടെ എഥനോൾ ബ്ലെൻഡിംഗ് നയം, ആഗോള തലത്തിൽ “ഹരിത ഊർജ്ജം” എന്ന ആശയം ശക്തിപ്പെടുന്ന ഒരു ചരിത്രഘട്ടത്തിൽ രൂപപ്പെട്ടതാണ്. കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം, കാർബൺ ഉൽപാദന നിയന്ത്രണം, ഊർജ്ജ സുരക്ഷ എന്നീ ചർച്ചകൾ ലോക രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ കേന്ദ്രത്തിലേക്ക് നീങ്ങിയപ്പോൾ, ഇന്ത്യ പോലുള്ള വികസന രാജ്യങ്ങൾക്ക് മുന്നിലുള്ള വലിയ ചോദ്യം “വളർച്ചയും പരിസ്ഥിതിയും ഒരുമിച്ച് എങ്ങനെ കൈകാര്യം ചെയ്യാം?” എന്നതായിരുന്നു. ഈ ചോദ്യത്തിനുള്ള ഒരു പ്രായോഗിക മറുപടിയായി എഥനോൾ നയം അവതരിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. പെട്രോളിനൊപ്പം എഥനോൾ കലർത്തി ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഇറക്കുമതി ചെയ്യുന്ന ക്രൂഡ് ഓയിൽ ആശ്രയം കുറയ്ക്കും, കർഷകർക്ക് ഒരു സ്ഥിരമായ വിപണി നൽകും, കാർബൺ ഉൽപാദനം കുറയ്ക്കും എന്നിങ്ങനെ നിരവധി നേട്ടങ്ങൾ ഇതിന് ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെട്ടു. ഈ നയത്തിന്റെ രൂപകൽപ്പനയും നടപ്പാക്കലും പ്രധാനമായും Ministry of Petroleum and Natural Gas ആണ് കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത്. എന്നാൽ, ഈ നയം അതിന്റെ പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യങ്ങൾക്കപ്പുറം ഒരു വലിയ പരിസ്ഥിതി-സാമൂഹിക സംവാദത്തിന് വഴിവയ്ക്കുന്നുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ച്, ജലം, കൃഷി, ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ, പ്രദേശിക സമതുലിതാവസ്ഥ എന്നിവ തമ്മിലുള്ള സങ്കീർണ്ണ ബന്ധങ്ങളെ ഇത് എങ്ങനെ സ്വാധീനിക്കുന്നു എന്നതാണ് ഈ ലേഖനത്തിന്റെ കേന്ദ്രീകൃത ചോദ്യം.
എഥനോൾ ഉത്പാദനത്തിന്റെ പരിസ്ഥിതി ചെലവ് മനസ്സിലാക്കാൻ ഏറ്റവും നിർണായകമായ ആശയം “വാട്ടർ ഫുട്പ്രിന്റ്” എന്നതാണ്. ഒരു ഉൽപ്പന്നം നിർമ്മിക്കാൻ നേരിട്ട് ഉപയോഗിക്കുന്ന വെള്ളത്തിനപ്പുറം, അതിന്റെ ഉത്പാദന പ്രക്രിയയിലെ എല്ലാ ഘട്ടങ്ങളിലും ഉപയോഗിക്കുന്ന ജലത്തിന്റെ മൊത്തം അളവാണ് ഇതിലൂടെ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. എഥനോൾ നിർമ്മാണത്തിൽ ഈ ജല പാദമുദ്ര വളരെ ഉയർന്നതാണ്. വിവിധ പഠനങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്, ഒരു ലിറ്റർ എഥനോൾ നിർമ്മിക്കാൻ 8,000 മുതൽ 10,000 ലിറ്റർ വരെ വെള്ളം ആവശ്യമാണ് എന്നതാണ്. ഈ കണക്കുകൾ കൃഷി, ജലസേചനം, വളപ്രയോഗം, പ്രോസസ്സിംഗ് എന്നിവയെല്ലാം ഉൾപ്പെടുത്തി എടുത്തതാണ്. ഇന്ത്യയിലെ കൃഷി പ്രധാനമായും ഭൂഗർഭജലത്തെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നതിനാൽ, ഈ വലിയ ജല ആവശ്യം aquifer depletion എന്ന ഗുരുതര പ്രശ്നത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. ഭൂഗർഭജലം ഒരു പുനർനിർമ്മിക്കാനാകാത്ത വിഭവമല്ലെങ്കിലും, അതിന്റെ പുനഃഭരണ വേഗത വളരെ കുറഞ്ഞതാണ്. അതിനാൽ, extraction recharge-നെക്കാൾ കൂടുതലാകുമ്പോൾ, അത് ദീർഘകാലത്തിൽ സ്ഥിരത നഷ്ടപ്പെടുത്തുന്നു.
ഇന്ത്യയിൽ എഥനോൾ നിർമ്മാണത്തിന് ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രധാന ഫീഡ്സ്റ്റോക്കുകൾ കരിമ്പ്, അരി, മെയ്സ് എന്നിവയാണ്. ഈ മൂന്ന് വിളകളും ജല ഉപഭോഗത്തിന്റെ കാര്യത്തിൽ വളരെ ഉയർന്ന നിലയിൽ നിൽക്കുന്നു. കരിമ്പ് കൃഷി, പ്രത്യേകിച്ച്, ഇന്ത്യയിലെ ജല പ്രതിസന്ധിയുടെ കേന്ദ്രത്തിൽ നിൽക്കുന്ന ഒന്നാണ്. ഒരു കിലോ കരിമ്പ് ഉത്പാദിപ്പിക്കാൻ 1,500 മുതൽ 2,500 ലിറ്റർ വരെ വെള്ളം ആവശ്യമാണ്. കരിമ്പ് കൃഷി ചെയ്യുന്ന പ്രധാന സംസ്ഥാനങ്ങൾ മഹാരാഷ്ട്രയും ഉത്തരപ്രദേശും ആണ്. ഇവയിൽ പല പ്രദേശങ്ങളും വരൾച്ചാ സാധ്യതയുള്ളവയാണ്. എന്നിരുന്നാലും, സർക്കാർ നയങ്ങൾ, സബ്സിഡികൾ, ഉറപ്പായ വിപണി എന്നിവ കരിമ്പ് കൃഷിയെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നു. flood irrigation പോലുള്ള പരമ്പരാഗത ജലസേചന രീതികൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ജലനഷ്ടം കൂടുതൽ വർധിപ്പിക്കുന്നു. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ, കരിമ്പ് കൃഷിയുടെ വ്യാപനം “crop-water mismatch” എന്ന ആശയത്തിന്റെ ഉദാഹരണമായി മാറുന്നു. ജലം കുറവുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ ജലം കൂടുതലായി ആവശ്യമായ വിളകൾ വളർത്തപ്പെടുന്നു. ഇത് ഭൂഗർഭജലത്തിന്റെ ക്ഷയം, മണ്ണിന്റെ ഉപ്പുനിറവ് വർധിക്കൽ, നദികളുടെ പ്രവാഹം കുറയൽ എന്നിവയ്ക്ക് കാരണമാകുന്നു.
അരി, ഇന്ത്യയുടെ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷയുടെ അടിസ്ഥാനം തന്നെയാണ്. എന്നാൽ, surplus rice എഥനോൾ നിർമ്മാണത്തിന് ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഒരു പുതിയ പ്രവണതയായി ഉയർന്നുവരുന്നു. ഒരു കിലോ അരി ഉത്പാദിപ്പിക്കാൻ 3,000 മുതൽ 5,000 ലിറ്റർ വരെ വെള്ളം ആവശ്യമാണ്. പഞ്ചാബ്, ഹരിയാന പോലുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ ഇതിനകം തന്നെ ഭൂഗർഭജലത്തിന്റെ അമിത ഉപയോഗം ഗുരുതരമായ നിലയിലാണ്. paddy cultivation methane ഉൽപാദനത്തിനും കാരണമാകുന്നതിനാൽ, climate mitigation എന്ന ലക്ഷ്യവും ഭാഗികമായി ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടുന്നു. food vs fuel debate ഇവിടെ ശക്തമാകുന്നു. ഭക്ഷ്യധാന്യങ്ങളെ ഇന്ധന നിർമ്മാണത്തിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്, ദീർഘകാലത്തിൽ ഭക്ഷ്യസുരക്ഷയെ ബാധിക്കാനുള്ള സാധ്യത ഉയർത്തുന്നു. വിലസ്ഥിരത, ലഭ്യത, പോഷകസുരക്ഷ എന്നിവയെല്ലാം ഈ മാറ്റം ബാധിക്കും.
മെയ്സ്, കരിമ്പിനും അരിക്കും പകരമായി മുന്നോട്ടു വയ്ക്കപ്പെടുന്ന ഒരു feedstock ആണ്. ഇത് കുറവ് ജലം ആവശ്യമായ വിളയാണെന്ന് പലപ്പോഴും പ്രചാരണം ഉണ്ടെങ്കിലും, യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഇത് പൂർണ്ണമായും ശരിയല്ല. മെയ്സ് കൃഷിക്ക് ആവശ്യമായ ജലത്തിന്റെ അളവ് പ്രദേശാനുസൃതമായി വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു. മഴയെ ആശ്രയിക്കുന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ ഇത് കുറവായിരിക്കാം, പക്ഷേ irrigation-dependent പ്രദേശങ്ങളിൽ ജല സമ്മർദ്ദം വർധിപ്പിക്കുന്നു. കൂടാതെ, മെയ്സ് കൃഷി വളങ്ങൾക്കും രാസവസ്തുക്കൾക്കും കൂടുതൽ ആശ്രയിക്കുന്നതിനാൽ, nitrate leaching പോലുള്ള ജല മലിനീകരണ പ്രശ്നങ്ങളും ഉയരുന്നു. അതിനാൽ, feedstock മാറ്റം മാത്രം പ്രശ്നപരിഹാരം നൽകുന്നില്ല; അത് ഒരു ഭാഗിക പരിഹാരമാണ്.
ഇന്ത്യയിലെ ജലസ്ഥിതി സംബന്ധിച്ച് NITI Aayog നൽകിയ മുന്നറിയിപ്പുകൾ വളരെ ഗൗരവമേറിയതാണ്. രാജ്യത്തിന്റെ വലിയൊരു വിഹിതം ഉയർന്ന ജല സമ്മർദ്ദത്തിലേക്ക് നീങ്ങുന്നുവെന്ന് റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, എഥനോൾ ഉത്പാദന ശേഷി 1,822 കോടി ലിറ്ററായി ഉയർന്നിരിക്കുമ്പോൾ, അതിന്റെ വലിയൊരു വിഹിതം ജലക്ഷാമമുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നത് നയപരമായ വൈരുദ്ധ്യമാണ്. energy policyയും water policyയും തമ്മിലുള്ള പൊരുത്തക്കേട് ഇവിടെ വ്യക്തമാണ്. ഇത് policy incoherence എന്ന ആശയത്തിന്റെ ഒരു ഉദാഹരണമാണ്. ഒരു വശത്ത് ജല സംരക്ഷണ പദ്ധതികൾ നടപ്പിലാക്കുമ്പോൾ, മറുവശത്ത് ജലാ ക്ഷാമ വ്യവസായങ്ങളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നത് ദീർഘകാലത്തിൽ സുസ്ഥിരമല്ല.
ഈ നയത്തിന്റെ പ്രതിഫലങ്ങൾ പരിസ്ഥിതിയിൽ മാത്രമല്ല, സമൂഹത്തിലും ശക്തമായി അനുഭവപ്പെടുന്നു. ഭൂഗർഭജലത്തിന്റെ ക്ഷയം ഗ്രാമീണ ജീവിതത്തെ നേരിട്ട് ബാധിക്കുന്നു. borewell ആശ്രിതത്വം വർധിക്കുകയും, aquifer recharge-നേക്കാൾ extraction കൂടുതലാകുകയും ചെയ്യുന്നു. cropping pattern distortion എന്ന പ്രശ്നം ഉയരുന്നു; MSPയും സബ്സിഡികളും ജലാഭക്ഷ വിളകളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുമ്പോൾ, millets, pulses പോലുള്ള സുസ്ഥിര വിളകൾ പിന്നിലാകുന്നു. ഭക്ഷ്യധാന്യങ്ങൾ fuel ആയി മാറുമ്പോൾ, ഭക്ഷ്യവിലകളിൽ അസ്ഥിരത ഉണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യതയും ഉയരുന്നു. സാമൂഹ്യമായി നോക്കുമ്പോൾ, വലിയ കർഷകർക്ക് കൂടുതൽ ലാഭം ലഭിക്കുമ്പോൾ, ചെറിയ കർഷകർക്ക് ജലക്ഷാമം മൂലം കൂടുതൽ ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ നേരിടേണ്ടിവരുന്നു. ഇത് ഗ്രാമീണ അസമത്വം കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നു.
എഥനോൾ നയത്തിന്റെ ഒരു പ്രധാന വശം അതിന്റെ രാഷ്ട്രീയ സാമ്പത്തിക പശ്ചാത്തലമാണ്. കർഷക വോട്ട്ബാങ്ക്, വ്യവസായ ലോബികൾ, സംസ്ഥാന സർക്കാരുകളുടെ സാമ്പത്തിക താൽപ്പര്യങ്ങൾ എന്നിവ ഈ നയത്തെ സ്വാധീനിക്കുന്നു. കരിമ്പ് കൃഷിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ചക്കര വ്യവസായം, മെയ്സ് കൃഷിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രോസസ്സിംഗ് വ്യവസായങ്ങൾ എന്നിവ ഈ നയത്തിൽ നിന്ന് നേരിട്ട് ലാഭം നേടുന്നു. അതിനാൽ, നയപരമായ മാറ്റങ്ങൾ നടപ്പിലാക്കുന്നത് സങ്കീർണ്ണമാണ്. എന്നാൽ, ദീർഘകാല സുസ്ഥിരത ഉറപ്പാക്കാൻ ഈ സങ്കീർണ്ണതകളെ മറികടക്കേണ്ടത് അനിവാര്യമാണ്.
സാങ്കേതിക പരിഹാരങ്ങൾ ഈ പ്രശ്നത്തിന് ഭാഗികമായ മറുപടി നൽകുന്നു. 2G എഥനോൾ—കൃഷി അവശിഷ്ടങ്ങളിൽ നിന്ന് നിർമ്മിക്കുന്ന ബയോഫ്യൂവലുകൾ—ജല ഉപഭോഗം കുറയ്ക്കാനും, agricultural waste management-നു സഹായിക്കാനും കഴിയും. paddy straw, bagasse പോലുള്ള അവശിഷ്ടങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത്, stubble burning പോലുള്ള പ്രശ്നങ്ങൾക്കും പരിഹാരമാകുന്നു. micro-irrigation സാങ്കേതിക വിദ്യകൾ—drip, sprinkler—ജല ഉപയോഗ കാര്യക്ഷമത ഉയർത്താൻ സഹായിക്കും. എന്നാൽ, സാങ്കേതിക പരിഹാരങ്ങൾ മാത്രം മതിയാകില്ല; നയപരമായ മാറ്റങ്ങളും ആവശ്യമാണ്.
crop diversification ഒരു നിർണായക ഘടകമാണ്. millets, pulses, oilseeds പോലുള്ള വിളകൾ ജല ഉപഭോഗം കുറവുള്ളവയാണ്. ഇവയെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നത് ജല സംരക്ഷണത്തിനും, പോഷകസുരക്ഷയ്ക്കും, കർഷകരുടെ വരുമാന സ്ഥിരതയ്ക്കും സഹായിക്കും. groundwater regulation, water budgeting, regional planning എന്നിവയിലൂടെ ജല വിഭവങ്ങളുടെ സുസ്ഥിര ഉപയോഗം ഉറപ്പാക്കണം. ഓരോ പ്രദേശത്തിന്റെയും ജല ലഭ്യതയെ അടിസ്ഥാനമാക്കി crop planning നടത്തേണ്ടത് നിർണായകമാണ്.
കേരളം പോലുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കും ഈ ചർച്ച പ്രസക്തമാണ്. ഇവിടെ ജലം ലഭ്യമാണെന്ന ധാരണ നിലനിൽക്കുമ്പോഴും, കാലാവസ്ഥാ മാറ്റം മഴയുടെ മാതൃകകളെ തന്നെ മാറ്റുകയാണ്. നദികളുടെ പ്രവാഹം കുറയുകയും, കിണറുകളുടെ ജലനിരപ്പ് താഴ്ന്നുകൊണ്ടിരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ, ജല ഉപഭോഗം കൂടുതലുള്ള കൃഷി-വ്യവസായ നയങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുമ്പോൾ, ദീർഘകാല പ്രതിഫലങ്ങൾ കണക്കാക്കേണ്ടത് നിർണായകമാണ്. ഇന്ത്യയുടെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള പാഠങ്ങൾ ഇവിടെ ഉൾക്കൊള്ളേണ്ടതാണ്.
എഥനോൾ നയം ഒരു അടിസ്ഥാന ചോദ്യത്തെ മുന്നിൽ കൊണ്ടുവരുന്നു: നമുക്ക് വേണ്ടത് energy transition ആണോ, അല്ലെങ്കിൽ sustainable transition ആണോ? energy transition കാർബൺ കുറയ്ക്കലിൽ കേന്ദ്രീകരിക്കുമ്പോൾ, sustainable transition ജലം, മണ്ണ്, ഭക്ഷ്യസുരക്ഷ, സാമൂഹ്യ നീതി എന്നിവയെ ഒരുമിച്ച് പരിഗണിക്കുന്നു. എഥനോൾ നയം ഈ രണ്ടിനിടയിൽ ഒരു സംഘർഷം സൃഷ്ടിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, അതിനെ പുനഃപരിശോധിക്കേണ്ടത് അനിവാര്യമാണ്.
Read more
ഇന്ത്യയുടെ ഭാവി ഒരു ലിറ്റർ ഇന്ധനത്തിന്റെ കണക്കുകളിൽ മാത്രം അളക്കാനാവില്ല; അത് ഒരു തുള്ളി വെള്ളത്തിന്റെ വിലയിലും അളക്കപ്പെടണം. ജലം ഒരു വിഭവം മാത്രമല്ല; അത് ജീവിതത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനമാണ്. അതിനെ ഉപേക്ഷിച്ച് ഒരു “ശുദ്ധ” ഭാവി സൃഷ്ടിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നത്, ഒരു മായയിലേക്കുള്ള യാത്ര മാത്രമാണ്. അതിനാൽ, എഥനോൾ നയം പുനഃസംഘടിപ്പിക്കപ്പെടേണ്ടത് ഒരു പരിസ്ഥിതി ആവശ്യകത മാത്രമല്ല, ഒരു സാമൂഹിക-നൈതിക ബാധ്യത കൂടിയാണ്.
