ഒരു സ്ത്രീസമൂഹത്തിന്റെ നിശ്ശബ്ദ പരാജയം, തൊഴിലാളി രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ ആത്മവഞ്ചന; അദൃശ്യരാക്കപ്പെട്ട കശുവണ്ടിത്തൊഴിലാളികള്‍, ഒരു വ്യവസായത്തിന്റെ തകര്‍ച്ച

കേരളത്തിന്റെ സാമൂഹിക ചരിത്രം എഴുതുമ്പോൾ കശുവണ്ടി വ്യവസായത്തെ ഒഴിവാക്കാനാവില്ല. തൊഴിലാളി പ്രസ്ഥാനങ്ങളുടെ വളർച്ച, സ്ത്രീകളുടെ സാമ്പത്തിക സ്വാതന്ത്ര്യം, ട്രേഡ് യൂണിയൻ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ വ്യാപനം, ക്ഷേമരാഷ്ട്രത്തിന്റെ നിർമ്മാണം — എല്ലാത്തിനോടും കശുവണ്ടി മേഖല ചേർന്നുനിൽക്കുന്നു. കൊല്ലം എന്ന നഗരത്തിന്റെ പേരുപോലും ലോകവിപണിയിൽ അറിയപ്പെട്ടത് കശുവണ്ടിയിലൂടെയാണ്. എന്നാൽ ഇന്ന് കേരളത്തിന്റെ പൊതുസമൂഹം അധികം സംസാരിക്കാത്ത ഒരു ദുരന്തമുണ്ട്. അത് കശുവണ്ടി വ്യവസായത്തിന്റെ തകർച്ചയാണ്. അതിലും വലിയ ദുരന്തം, ആ തകർച്ചയുടെ ഏറ്റവും വലിയ ഇരകളായ സ്ത്രീ തൊഴിലാളികൾ ചരിത്രത്തിൽ നിന്ന് തന്നെ അദൃശ്യരാക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു എന്നതാണ്.

ഒരുകാലത്ത് ആയിരക്കണക്കിന് സ്ത്രീകൾ രാവിലെ ഫാക്ടറികളിലേക്ക് പോകുന്ന കാഴ്ച കേരളത്തിന്റെ സാമൂഹിക ജീവിതത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു. വീടുകളുടെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ താങ്ങിനിർത്തിയ കൈകൾ അവരുടേതായിരുന്നു. കുട്ടികളുടെ വിദ്യാഭ്യാസം, കുടുംബത്തിന്റെ ഭക്ഷണം, വീടിന്റെ നിർമ്മാണം, വിവാഹച്ചെലവുകൾ — എല്ലാത്തിനും പിന്നിൽ കശുവണ്ടി തൊഴിലാളികളുടെ വിയർപ്പുണ്ടായിരുന്നു. എന്നാൽ ഇന്ന് ആ സ്ത്രീകളിൽ പലരും തൊഴിലില്ലായ്മയുടെയും രോഗങ്ങളുടെയും വാർദ്ധക്യത്തിന്റെയും ദാരിദ്ര്യത്തിന്റെയും ഇടയിൽ ജീവിക്കുന്നു. അവരുടെ ജീവിതങ്ങളെക്കുറിച്ച് സംസാരിക്കുന്നവരും കുറവാണ്.

കശുവണ്ടി മേഖലയുടെ തകർച്ചയെക്കുറിച്ച് പൊതുവെ പറയപ്പെടുന്ന കാരണങ്ങൾ നിരവധി ഉണ്ട്. ആഗോളവൽക്കരണം, വിയറ്റ്നാമിന്റെയും ആഫ്രിക്കൻ രാജ്യങ്ങളുടെയും മത്സരം, അസംസ്കൃത കശുവണ്ടിയുടെ ലഭ്യതക്കുറവ്, ഉൽപ്പാദനച്ചെലവിലെ വർധന, കയറ്റുമതി വിപണിയിലെ മാറ്റങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ. ഇതെല്ലാം യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളാണ്. എന്നാൽ അതിനപ്പുറം കേരളം നേരിടാൻ തയ്യാറാകാത്ത മറ്റൊരു യാഥാർത്ഥ്യമുണ്ട്. അത് വ്യവസായത്തിന്റെ ആഭ്യന്തര തകർച്ചയാണ്. തൊഴിലാളികളെയും വ്യവസായത്തെയും ഒരുപോലെ സംരക്ഷിക്കേണ്ട സ്ഥാപനങ്ങൾ പലപ്പോഴും അതിന് പരാജയപ്പെട്ടു എന്നതാണ് ആ യാഥാർത്ഥ്യം.

കേരളത്തിലെ കശുവണ്ടി മേഖലയുടെ ഏറ്റവും വലിയ വൈരുദ്ധ്യം ഇതായിരുന്നു. തൊഴിലാളികളിൽ ഭൂരിഭാഗവും സ്ത്രീകളായിരുന്നു. എന്നാൽ അധികാര ഘടനകൾ മിക്കവാറും പുരുഷന്മാരുടെ കൈകളിലായിരുന്നു. യൂണിയൻ നേതൃത്വങ്ങൾ, രാഷ്ട്രീയ തീരുമാനങ്ങൾ, വേതന ചർച്ചകൾ, വ്യവസായ നയങ്ങൾ — എല്ലാം പുരുഷന്മാർ നിയന്ത്രിച്ചു. ഉൽപ്പാദനത്തിന്റെ കേന്ദ്രത്തിൽ സ്ത്രീകളായിരുന്നെങ്കിലും തീരുമാനങ്ങളുടെ കേന്ദ്രത്തിൽ അവർ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.

സ്ത്രീകളുടെ ജീവിത യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളെ മനസ്സിലാക്കുന്നതിൽ ഈ പുരുഷാധിപത്യ നേതൃത്വങ്ങൾ പലപ്പോഴും പരാജയപ്പെട്ടു. കശുവണ്ടി തൊഴിലാളികൾക്ക് വെറും വേതനം മാത്രം മതിയാകുമായിരുന്നില്ല. ആരോഗ്യസുരക്ഷ, തൊഴിൽ സുരക്ഷ, വാർദ്ധക്യകാല സംരക്ഷണം, നൈപുണ്യ വികസനം, തൊഴിൽമാറ്റത്തിനുള്ള പരിശീലനം, സാമൂഹിക സുരക്ഷ എന്നിവയൊക്കെ അത്യാവശ്യമായിരുന്നു. എന്നാൽ യൂണിയൻ രാഷ്ട്രീയം പലപ്പോഴും ദീർഘകാല പദ്ധതികൾ രൂപപ്പെടുത്തുന്നതിനേക്കാൾ അടിയന്തര സമരങ്ങളുടെയും രാഷ്ട്രീയ മത്സരങ്ങളുടെയും ചുറ്റും കറങ്ങി.

കേരളത്തിലെ തൊഴിലാളി രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ വലിയ പരാജയങ്ങളിലൊന്നാണ് വ്യവസായത്തെ നിലനിർത്തുന്നതിനുള്ള ചർച്ചകൾ വളരെ കുറവായിരുന്നു എന്നത്. ഒരു ഫാക്ടറി അടയുമ്പോൾ സമരം നടന്നു. എന്നാൽ ഫാക്ടറി അടയാതിരിക്കാൻ എന്ത് ചെയ്യണം എന്ന ചർച്ച വളരെ കുറവായിരുന്നു. ഒരു വ്യവസായം ആഗോള മത്സരത്തിൽ നിലനിൽക്കാൻ സാങ്കേതിക നവീകരണം വേണമെന്ന തിരിച്ചറിവ് ഉണ്ടായില്ല. ഉൽപ്പാദനക്ഷമത വർധിപ്പിക്കേണ്ടതുണ്ടെന്ന ചർച്ചകൾ രാഷ്ട്രീയമായി അസൗകര്യകരമായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടു.

ഇതിനിടയിൽ യൂണിയൻ നേതൃത്വങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള പരസ്പര വൈരാഗ്യവും മേഖലയുടെ തകർച്ച വേഗത്തിലാക്കി. തൊഴിലാളികളുടെ താൽപര്യങ്ങൾക്കായി ഒന്നിച്ചു പ്രവർത്തിക്കേണ്ട സംഘടനകൾ പലപ്പോഴും പരസ്പരം മത്സരിക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയ ശക്തികളായി മാറി. ഒരേ ഫാക്ടറിയിൽ പല യൂണിയനുകൾ. ഓരോ യൂണിയനും സ്വന്തം സ്വാധീനം തെളിയിക്കാനുള്ള മത്സരം. തൊഴിലാളികളുടെ പ്രശ്നങ്ങൾ പരിഹരിക്കുന്നതിനെക്കാൾ സംഘടനാ ആധിപത്യം ഉറപ്പാക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ. ഇതിന്റെ ആഘാതം അവസാനം വ്യവസായത്തിനാണ് അനുഭവിക്കേണ്ടി വന്നത്.

കാലക്രമേണ യൂണിയനുകളുടെ ഒരു വിഭാഗം തൊഴിലാളി സംഘടനകളിൽ നിന്ന് പിരിവ് യന്ത്രങ്ങളായി മാറിയെന്ന ആരോപണവും തൊഴിലാളികൾക്കിടയിൽ ശക്തമായി ഉയർന്നു. സംഘടന നിലനിർത്താൻ അംഗത്വ ഫീസ് വേണം. സമരനിധി വേണം. രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനം വേണം. എന്നാൽ തൊഴിലാളികളുടെ ഭാവി എങ്ങനെ സംരക്ഷിക്കാം എന്ന ചോദ്യത്തിന് വ്യക്തമായ ഉത്തരങ്ങൾ പലപ്പോഴും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. തൊഴിൽ ഇല്ലാതായപ്പോൾ തൊഴിലാളികൾക്ക് പകരം ജീവിതോപാധി ഒരുക്കാൻ യൂണിയൻ ഘടനകൾക്ക് കഴിഞ്ഞില്ല.

ഇതിലും ഗുരുതരമായ വിമർശനം ചില യൂണിയൻ നേതൃത്വങ്ങളും വ്യവസായ ഉടമകളും തമ്മിൽ രൂപപ്പെട്ട അപ്രഖ്യാപിത ബന്ധങ്ങളെക്കുറിച്ചാണ്. പുറത്തേക്ക് തൊഴിലാളി വിരുദ്ധ മുതലാളിത്തത്തിനെതിരെ ശക്തമായ ഭാഷ ഉപയോഗിച്ചെങ്കിലും, പലപ്പോഴും തൊഴിലാളികൾക്ക് അറിയാത്ത ധാരണകൾ അധികാര ഇടനാഴികളിൽ രൂപപ്പെട്ടുവെന്ന പരാതികൾ വർഷങ്ങളായി ഉയരുന്നുണ്ട്. തൊഴിലാളികളുടെ പേരിൽ നടത്തിയ രാഷ്ട്രീയ ഇടപാടുകളുടെ വില ഒടുവിൽ തൊഴിലാളികൾ തന്നെയാണ് നൽകിയത്.

കശുവണ്ടി മേഖലയുടെ തകർച്ചയിൽ തോട്ടണ്ടി ഇറക്കുമതിയും നിർണായക ഘടകമായി. വർഷങ്ങളായി ഗുണനിലവാരമില്ലാത്ത അസംസ്കൃത കശുവണ്ടി ഇറക്കുമതി ചെയ്യപ്പെടുന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ആരോപണങ്ങൾ ഉയരുന്നുണ്ട്. മോശം നിലവാരമുള്ള തോട്ടണ്ടി ഫാക്ടറികളിലെത്തുമ്പോൾ ഉൽപ്പാദനക്ഷമത കുറയുന്നു. പരിപ്പ് ലഭ്യത കുറയുന്നു. നഷ്ടം വർധിക്കുന്നു. എന്നാൽ ഈ വിഷയങ്ങളിൽ സമഗ്രമായ അന്വേഷണം ആവശ്യപ്പെടുന്ന ശക്തമായ തൊഴിലാളി പ്രക്ഷോഭങ്ങൾ അപൂർവമായിരുന്നു.

അഴിമതിയും ദുര്‍നിർവഹണവും ഈ പ്രതിസന്ധിയെ കൂടുതൽ രൂക്ഷമാക്കി. വ്യവസായ സംരക്ഷണത്തിന്റെ പേരിൽ അനുവദിക്കപ്പെട്ട വിഭവങ്ങൾ എത്രമാത്രം ഫലപ്രദമായി ഉപയോഗിക്കപ്പെട്ടു എന്ന ചോദ്യം ഇന്നും അവശേഷിക്കുന്നു. സർക്കാർ സംവിധാനങ്ങളും സഹകരണ സ്ഥാപനങ്ങളും പൊതുമേഖലാ ഫാക്ടറികളും എല്ലാം ചേർന്ന ഒരു വലിയ ഭരണപരാജയമാണ് ഇവിടെ കാണാൻ കഴിയുന്നത്.

എന്നാൽ ഏറ്റവും വലിയ കുറ്റകരമായ അവഗണന നടന്നത് Skill Upgradation എന്ന മേഖലയിലാണ്. ലോകം മാറിക്കൊണ്ടിരുന്നു. ഭക്ഷ്യസംസ്കരണ മേഖലയിൽ ഓട്ടോമേഷൻ വന്നു. പുതിയ സാങ്കേതിക വിദ്യകൾ വന്നു. മൂല്യവർധിത ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ വിപണി വികസിച്ചു. എന്നാൽ കേരളത്തിലെ കശുവണ്ടി തൊഴിലാളികളെ ഈ മാറ്റങ്ങൾക്ക് തയ്യാറാക്കാൻ ആരും ഗൗരവമായ ശ്രമം നടത്തിയില്ല.

നാൽപ്പതും അൻപതും വർഷം ഒരേ തൊഴിൽ ചെയ്ത സ്ത്രീകൾക്ക് പുതിയ യന്ത്രങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കാൻ പരിശീലനം ലഭിച്ചില്ല. ഗുണനിലവാര നിയന്ത്രണ സംവിധാനങ്ങളിൽ പങ്കാളികളാകാൻ അവസരം ലഭിച്ചില്ല. ഫുഡ് പ്രോസസിംഗ്, പാക്കേജിംഗ്, കയറ്റുമതി മാനേജ്മെന്റ്, സംരംഭകത്വം തുടങ്ങിയ മേഖലകളിലേക്ക് വളരാനുള്ള വഴികൾ തുറന്നില്ല. ഫലമായി വ്യവസായം തകരുമ്പോൾ അവർക്ക് മറ്റൊരു തൊഴിൽ മേഖലയിലേക്ക് മാറാനുള്ള സാധ്യതകളും നഷ്ടമായി.

ഇതിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ആഘാതം സ്ത്രീകളുടെ ജീവിതത്തിലാണ് പ്രകടമായത്. കാരണം ഈ തൊഴിലാളികളിൽ പലരും കുടുംബത്തിന്റെ പ്രധാന വരുമാന ഉറവിടമായിരുന്നു. അവരുടെ വേതനമാണ് കുട്ടികളെ പഠിപ്പിച്ചത്. കുടുംബങ്ങളെ മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോയത്. എന്നാൽ ഫാക്ടറികൾ അടഞ്ഞപ്പോൾ അവർക്ക് ലഭിച്ചത് തൊഴിലില്ലായ്മ മാത്രമായിരുന്നു.

ഇതിനോടൊപ്പം ESI സംവിധാനത്തിന്റെ തകർച്ചയും സംഭവിച്ചു. ഒരുകാലത്ത് തൊഴിലാളികളുടെ ആരോഗ്യസുരക്ഷയുടെ പ്രധാന അടിത്തറയായിരുന്ന ESI ഇന്ന് പലർക്കും പ്രായോഗികമായി ലഭ്യമല്ല. ഫാക്ടറികൾ അടഞ്ഞതോടെ സംഭാവനകൾ കുറഞ്ഞു. സ്ഥിരം തൊഴിലില്ലായ്മ വർധിച്ചു. ആരോഗ്യപരിരക്ഷയുടെ സുരക്ഷാകവചം തകർന്നു.

ഇന്ന് പ്രമേഹം, രക്തസമ്മർദ്ദം, സന്ധിവേദന, ശ്വാസകോശ രോഗങ്ങൾ, വാർദ്ധക്യസഹജമായ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾ എന്നിവയുമായി കഴിയുന്ന ആയിരക്കണക്കിന് മുൻ കശുവണ്ടി തൊഴിലാളികൾ സ്വകാര്യ ആശുപത്രികളുടെ ചെലവുകൾക്ക് മുന്നിൽ നിസ്സഹായരാണ്. ജീവിതകാലം മുഴുവൻ തൊഴിൽ ചെയ്തവർക്ക് വാർദ്ധക്യത്തിൽ ചികിത്സ പോലും ഉറപ്പാക്കാൻ സമൂഹത്തിന് കഴിഞ്ഞില്ല.

ഈ സാഹചര്യത്തിൽ ഒരു അസ്വസ്ഥമാക്കുന്ന ചോദ്യം ഉയരുന്നു. കേരളത്തിലെ തൊഴിലാളി രാഷ്ട്രീയം യഥാർത്ഥത്തിൽ തൊഴിലാളികളെ ശക്തിപ്പെടുത്തിയോ? അതോ തൊഴിലാളികളുടെ പ്രതിനിധിത്വം ചില സ്ഥിരം നേതൃത്വങ്ങളുടെ കൈകളിൽ കേന്ദ്രീകരിക്കപ്പെടാൻ മാത്രമോ സഹായിച്ചത്?

സ്ത്രീകളുടെ തൊഴിൽ ആശ്രയിച്ച ഒരു വ്യവസായത്തിൽ സ്ത്രീകൾ എത്ര യൂണിയനുകളുടെ അധ്യക്ഷരായി? എത്രപേർ വേതന ചർച്ചകളിൽ പങ്കെടുത്തു? എത്രപേർ നയരൂപീകരണ സമിതികളിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു? ഈ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ലഭിക്കുന്ന ഉത്തരങ്ങൾ വളരെ അസ്വസ്ഥമാക്കുന്നതാണ്.

കശുവണ്ടി വ്യവസായത്തിന്റെ തകർച്ച ഒരു സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധി മാത്രമല്ല. അത് ഒരു സാമൂഹിക പരാജയമാണ്. സ്ത്രീകളുടെ തൊഴിൽ ശക്തിയിൽ പണിത ഒരു വ്യവസായത്തെ സംരക്ഷിക്കുന്നതിൽ പുരുഷാധിപത്യ രാഷ്ട്രീയ ഘടനകൾ പരാജയപ്പെട്ടതിന്റെ തെളിവാണ്. തൊഴിലാളികളുടെ പേരിൽ സംസാരിച്ചവർക്കും വ്യവസായത്തിന്റെ പേരിൽ സംസാരിച്ചവർക്കും ഭരണത്തിന്റെ പേരിൽ സംസാരിച്ചവർക്കും ഒരുപോലെ പങ്കുള്ള ഒരു കൂട്ടുത്തരവാദിത്ത പരാജയമാണത്.

ഇന്ന് കശുവണ്ടി ഫാക്ടറികളുടെ തകർന്ന കെട്ടിടങ്ങൾക്കിടയിലൂടെ നടക്കുമ്പോൾ കേൾക്കുന്നത് യന്ത്രങ്ങളുടെ ശബ്ദമല്ല. അത് ഒരു തലമുറയുടെ നിശ്ശബ്ദ വിലാപമാണ്. ആ വിലാപത്തിൽ തൊഴിൽ നഷ്ടപ്പെട്ട സ്ത്രീകളുടെ ജീവിതങ്ങളുണ്ട്. പഠനം മുടങ്ങിയ കുട്ടികളുണ്ട്. ചികിത്സ കിട്ടാതെ കഷ്ടപ്പെടുന്ന വാർദ്ധക്യമുണ്ട്. ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട തൊഴിലാളി കോളനികളുണ്ട്. നഷ്ടപ്പെട്ട പ്രതീക്ഷകളുണ്ട്.

കശുവണ്ടി മേഖലയുടെ പുനരുജ്ജീവനം സാധ്യമാണോ എന്നത് മറ്റൊരു ചോദ്യമാണ്. എന്നാൽ അതിന് മുമ്പ് ഒരു സത്യം അംഗീകരിക്കേണ്ടതുണ്ട്. ഈ വ്യവസായത്തെ ആഗോളവൽക്കരണം മാത്രം നശിപ്പിച്ചിട്ടില്ല. വിപണി മാത്രം നശിപ്പിച്ചിട്ടില്ല. ആഭ്യന്തര അഴിമതിയും ഭരണപരാജയവും ദീർഘവീക്ഷണത്തിന്റെ അഭാവവും യൂണിയൻ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ ആത്മതൃപ്തിയും പുരുഷാധിപത്യ നേതൃത്വ ഘടനകളും ചേർന്നാണ് ഈ ദുരന്തം സൃഷ്ടിച്ചത്.

കേരളത്തിന്റെ തൊഴിലാളി ചരിത്രം എഴുതുമ്പോൾ ഒരിക്കൽ സമരങ്ങളുടെ വിജയഗാഥകൾ മാത്രമല്ല, ഈ പരാജയത്തിന്റെ ചരിത്രവും എഴുതപ്പെടണം. കാരണം കശുവണ്ടി തൊഴിലാളികളുടെ കഥ വെറും തൊഴിൽ നഷ്ടത്തിന്റെ കഥയല്ല. അധികാരമുള്ളവർ സംസാരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ, യഥാർത്ഥ തൊഴിലാളികൾ എങ്ങനെ നിശ്ശബ്ദരാക്കപ്പെടുന്നു എന്നതിന്റെ ചരിത്രമാണ് അത്. സ്ത്രീകളുടെ കൈകളാൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ഒരു വ്യവസായം, സ്ത്രീകളുടെ ശബ്ദം കേൾക്കാൻ തയ്യാറാകാത്ത ഒരു സംവിധാനത്തിന്റെ ഇരയായി എങ്ങനെ തകർന്നുവീണു എന്നതിന്റെ ചരിത്രമാണ് അത്.

ഇന്ന് കശുവണ്ടി തൊഴിലാളികൾ വെറും തൊഴിലില്ലാത്തവർ അല്ല. അവർ കേരളത്തിന്റെ വികസന ചരിത്രത്തിലെ അദൃശ്യരാക്കപ്പെട്ട മനുഷ്യരാണ്. ഒരുകാലത്ത് സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെ താങ്ങിനിർത്തിയ കൈകൾ ഇന്ന് ക്ഷേമപെൻഷനുകൾക്കും ചികിത്സാ സഹായങ്ങൾക്കും വേണ്ടി കാത്തുനിൽക്കുകയാണ്. അവർ നഷ്ടപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത് ജോലി മാത്രമല്ല; സമൂഹം അവർക്കു നൽകേണ്ടിയിരുന്ന അംഗീകാരവും സുരക്ഷയും അന്തസ്സുമാണ്.

അവരുടെ കഥ വീണ്ടും പറയപ്പെടേണ്ടതുണ്ട്. കാരണം ഒരു സമൂഹം സ്വന്തം തൊഴിലാളികളുടെ ചരിത്രം മറക്കാൻ തുടങ്ങുമ്പോൾ, അത് സ്വന്തം മനുഷ്യത്വത്തെയാണ് മറക്കാൻ തുടങ്ങുന്നത്.