2014-ൽ മോദി ഭരണം ഏറ്റെടുക്കുമ്പോൾ ഇന്ത്യയുടെ എൽപിജി ആവശ്യകതയുടെ ഏകദേശം 47 ശതമാനം ഇറക്കുമതിയിലായിരുന്നു ആശ്രയിച്ചിരുന്നത്. ഒരു ദശാബ്ദത്തിനകം അത് 60 ശതമാനമായി ഉയർന്നിരിക്കുന്നു. ഈ വർദ്ധനവ് ഒരു സാധാരണ കണക്കല്ല; ഇത് ഇന്ത്യയുടെ ഊർജ്ജസുരക്ഷയുടെ അടിത്തറയിൽ സംഭവിച്ച ഒരു ഗൗരവമേറിയ രാഷ്ട്രീയ-സാമ്പത്തിക പുനർക്രമീകരണത്തിന്റെ സൂചനയാണ്. ഇന്ന് ഇന്ത്യ ലോകത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ വലിയ എൽപിജി ഉപഭോക്താവാണ് പ്രതിവർഷം ഏകദേശം 31.3 മില്യൺ മെട്രിക് ടൺ ഉപഭോഗം. എന്നാൽ ഈ ഉപഭോഗത്തിന്റെ വെറും 40 ശതമാനം മാത്രമാണ് ആഭ്യന്തര ഉത്പാദനം.
ഈ കണക്കുകൾ ചേർത്ത് വായിക്കുമ്പോൾ ഒരു അസ്വസ്ഥമായ സത്യം തുറന്നുകാണാം: ഇന്ത്യയുടെ അടുക്കളകളിൽ കത്തുന്ന തീയുടെ ഭൂരിഭാഗവും രാജ്യത്തിനുള്ളിൽ നിന്നുള്ളതല്ല. അത് പുറത്തുനിന്ന് എത്തുന്നു അത് പോലും അനിശ്ചിതത്വത്തിന്റെ സമുദ്രപാതകളിലൂടെ. ഇറക്കുമതി ചെയ്യുന്ന എൽപിജിയുടെ ഏകദേശം 90 ശതമാനവും എന്ന ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും സംഘർഷഭരിതമായ കടലിടുക്കിലൂടെ കടന്നാണ് എത്തുന്നത്. പരമാവധി 33 കിലോമീറ്റർ മാത്രം വീതിയുള്ള ഈ സമുദ്രപാതയിലൂടെ ഇന്ത്യയുടെ മൊത്തം പാചകവാതക ആവശ്യകതയുടെ 54 ശതമാനം ഒഴുകിവരുന്നു എന്നത് ഒരു കണക്കല്ല; അത് ഒരു മുന്നറിയിപ്പാണ്.
ഈ മുന്നറിയിപ്പ് രാഷ്ട്രീയമായി വായിക്കാൻ തയ്യാറാകാത്തതാണ് പ്രശ്നം.
ഇവിടെ പ്രധാനമായും ചോദിക്കേണ്ടത്: ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ പാചകവാതക വിതരണത്തിന്റെ പകുതിയിലധികം ഒരു ചെറു ഭൗമപരിധിയിലുള്ള സമുദ്രപാതയിൽ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ, അത് ഊർജ്ജനയമോ, അതോ ഒരു അപകടകരമായ അനാസ്ഥയോ? ഹോർമൂസ് കടലിടുക്ക് ഇന്ന് വെറും ഒരു വ്യാപാരപാതയല്ല; അത് ആഗോള ശക്തികളുടെ ഏറ്റുമുട്ടലുകളുടെ കേന്ദ്രമാണ്. ഇറാൻ-അമേരിക്ക സംഘർഷങ്ങൾ, ഗൾഫ് മേഖലയിലെ സൈനിക ഉൽക്കണ്ഠ, എണ്ണക്കപ്പലുകളിലേക്കുള്ള ആക്രമണങ്ങൾ ഇവയെല്ലാം ഈ കടലിടുക്കിനെ സ്ഥിരമായ അനിശ്ചിതത്വത്തിലാക്കുന്നു.
ഇത്തരം സാഹചര്യത്തിൽ, ഇന്ത്യയുടെ പാചകവാതക സുരക്ഷ ഒരു “ഗ്ലോബൽ റിസ്ക്” ആയി മാറിയിരിക്കുന്നു. ഒരു ദിവസത്തേക്ക് പോലും ഈ പാത തടസ്സപ്പെട്ടാൽ, അതിന്റെ ആഘാതം സ്റ്റോക്ക് മാർക്കറ്റുകളിൽ മാത്രം കാണുകയില്ല; അത് നേരിട്ട് ഇന്ത്യൻ കുടുംബങ്ങളുടെ അടുക്കളകളിൽ പ്രതിഫലിക്കും.
ഈ ഭൗമരാഷ്ട്രീയ അപകടത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് എന്ന പദ്ധതി ഉയർന്നുവരുന്നത്. 104 മില്യൺ ദരിദ്ര കുടുംബങ്ങൾക്ക് എൽപിജി കണക്ഷനുകൾ നൽകിയത് ഇന്ത്യയുടെ സാമൂഹിക നയങ്ങളിൽ വലിയ മാറ്റം സൃഷ്ടിച്ചു. ശുദ്ധമായ പാചകവാതകം ലഭ്യമാക്കിയതിലൂടെ ആരോഗ്യപരമായ നേട്ടങ്ങൾ ഉണ്ടായി. സ്ത്രീകളുടെ ജീവിത നിലവാരം മെച്ചപ്പെട്ടു. പുകമൂലമുള്ള രോഗങ്ങൾ കുറയുകയും ചെയ്തു.
എന്നാൽ, ഈ നേട്ടങ്ങൾക്കൊപ്പം ഒരു വലിയ ചോദ്യവും ഉയരുന്നു:
ഈ ക്ഷേമത്തിന്റെ അടിത്തറ എന്താണ്?
ഉജ്ജ്വൽ യോജന ഉപഭോഗത്തെ അതിശയകരമായ ൽ വേഗത്തിവർദ്ധിപ്പിച്ചു . പത്തു വർഷത്തിനുള്ളിൽ ഏകദേശം 100 മില്യൺ പുതിയ കണക്ഷനുകൾ സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടു. ഇത് ഒരു സാമൂഹിക വിപ്ലവമായിരുന്നു. എന്നാൽ അതിനൊത്ത രീതിയിൽ വിതരണസുരക്ഷയും സംഭരണശേഷിയും വികസിപ്പിക്കേണ്ടതായിരുന്നു.
അത് സംഭവിച്ചില്ല.2011-12 കാലഘട്ടത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്ന എൽപിജി ഇറക്കുമതിയുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ 2024-25 ഓടെ അത് മൂന്നിരട്ടിയായി ഉയർന്നിരിക്കുന്നു. എന്നാൽ ഈ വർദ്ധിച്ച ആവശ്യകതയെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന സ്ട്രാറ്റജിക് സംഭരണികൾ ഇന്ത്യയിൽ വികസിപ്പിച്ചിട്ടില്ല. ഇത് ഒരു ചെറിയ വീഴ്ചയല്ല; ഇത് ഒരു ഘടനാപരമായ പരാജയമാണ്.
ഇവിടെ നമുക്ക് കാണാൻ കഴിയുന്നത് ഒരു “പോളിസി അസിമ്മെട്രി” ആണ്:
ഉപഭോഗം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിൽ വേഗത,
സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നതിൽ മന്ദഗതി.
ഇത് എന്തുകൊണ്ടാണ് സംഭവിക്കുന്നത്?ഈ വർദ്ധിച്ച ആവശ്യകതയെ പിന്തുണയ്ക്കുന്ന അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ അതേ നിരക്കിൽ വികസിപ്പിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല. പ്രത്യേകിച്ച്, സ്ട്രാറ്റജിക് എൽപിജി സംഭരണികൾഅപത്കാലങ്ങളിൽ ഉപയോഗിക്കാവുന്ന റിസർവുകൾ രാജ്യത്ത് ആവശ്യമായ തോതിൽ സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടിട്ടില്ല. ഇത് ഒരു നിർണായകമായ നയപരമായ വീഴ്ചയാണ്ഇവിടെ കാണുന്ന വൈരുദ്ധ്യം വ്യക്തമാണ്: ഉപഭോഗം വ്യാപിപ്പിക്കുന്നതിൽ ഭരണകൂടം ആകാംക്ഷ കാണിക്കുന്നു, പക്ഷേ അതിന്റെ സുരക്ഷിതത്വം ഉറപ്പാക്കുന്നതിൽ അതേ ശ്രദ്ധ കാണിക്കുന്നില്ല. ഇത് ഒരു സാമ്പത്തിക പ്രശ്നമല്ല; ഇത് ഒരു രാഷ്ട്രീയ മുൻഗണനയുടെ പ്രശ്നമാണ്. ദൃശ്യമായ നേട്ടങ്ങൾ നൽകുന്ന ക്ഷേമപദ്ധതികൾ രാഷ്ട്രീയമായി ആകർഷകമാണ്. എന്നാൽ ദീർഘകാല സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്ന നിക്ഷേപങ്ങൾ സംഭരണികൾ, സപ്ലൈ ചെയിൻ വൈവിധ്യം, ഭൗമരാഷ്ട്രീയ റിസ്ക് മാനേജ്മെന്റ് ഇവയ്ക്ക് അത്ര പ്രാധാന്യം ലഭിക്കാറില്ല.
കാരണം ക്ഷേമപദ്ധതികൾ രാഷ്ട്രീയമായി ദൃശ്യമാണ്. ഒരു കുടുംബത്തിന് ഗ്യാസ് കണക്ഷൻ നൽകുന്നത് ഒരു ദൃശ്യ നേട്ടമാണ്. എന്നാൽ സ്ട്രാറ്റജിക് സംഭരണികൾ നിർമ്മിക്കുന്നത്, സപ്ലൈ ചെയിൻ വൈവിധ്യമാക്കുന്നത്, ജിയോപോളിറ്റിക്കൽ റിസ്ക് മാനേജ്മെന്റ് ഇവ ദൃശ്യമായ നേട്ടങ്ങൾ നൽകുന്നില്ല. അതിനാൽ അവ രാഷ്ട്രീയ മുൻഗണനയിൽ പിന്നിലാകുന്നു.
ഇതിന്റെ ഫലമായി, ഇന്ത്യയുടെ ഊർജ്ജൽ നയം അപകടകരമായ വഴിത്തിരിവിൽ എത്തി നിൽക്കുന്നു.ഒരു വശത്ത്, സാമൂഹിക ക്ഷേമത്തിന്റെ പേരിൽ എൽപിജി ഉപഭോഗം വ്യാപിപ്പിക്കുന്നു. മറുവശത്ത്, ഈ ഉപഭോഗത്തിന്റെ അടിത്തറ വിദേശ വിപണികളിലും അനിശ്ചിതമായ സമുദ്രപാതകളിലും ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇത് ദീർഘകാലത്തിൽ നിലനിൽക്കാനാവാത്ത മാതൃകയാണ്.ഇത് വെറും സാമ്പത്തിക പ്രശ്നമല്ല,ഇത് വിദേശനയത്തിന്റെ പ്രശ്നമാണ്. ഇന്ന് ഇന്ത്യയുടെ അടുക്കളകളുടെ സ്ഥിരത സൗദി അറേബ്യ, യു.എ.ഇ, ഖത്തർ പോലുള്ള രാജ്യങ്ങളുമായുള്ള ബന്ധങ്ങളിൽ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. അതായത്, ഇന്ത്യയുടെ വിദേശനയം ഇനി ഒരു “ഹൈ പോളിറ്റിക്സ്” വിഷയമല്ല; അത് ഒരു “കിച്ചൻ പോളിറ്റിക്സ്” വിഷയമായി മാറിയിരിക്കുന്നു.
ഇവിടെ ഒരു വലിയ വൈരുദ്ധ്യം വ്യക്തമാണ്:
ഇന്ത്യ ഒരു ഉയർന്നുവരുന്ന ശക്തിയായി സ്വയം പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു, എന്നാൽ അതിന്റെ പൗരന്മാരുടെ അടിസ്ഥാന ആവശ്യമായ പാചകവാതകം പോലും സ്വയം ഉറപ്പാക്കാൻ കഴിയാത്ത അവസ്ഥയിലാണ്.
ഇത് ഒരു സാമ്പത്തിക ആശ്രിതത്വമല്ല ആഗോളഭൂമികയിലെ ദൗർബല്യമാണ്.ഈ സാഹചര്യത്തിൽ, നയപരമായ പുനഃസംഘടന അനിവാര്യമാണ്. ആഭ്യന്തര ഉത്പാദനം വർദ്ധിപ്പിക്കൽ, സ്ട്രാറ്റജിക് സംഭരണികൾ സൃഷ്ടിക്കൽ, ഇറക്കുമതി മാർഗങ്ങളുടെ വൈവിധ്യം ഉറപ്പാക്കൽ, ബയോഗ്യാസ്, വൈദ്യുതി അടിസ്ഥാനമാക്കിയ പാചകം പോലുള്ള ബദൽ മാർഗങ്ങൾ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കൽ ഇതൊന്നും ഇനി ഐച്ഛികമല്ല; നിർബന്ധമാണ്.
എന്നാൽ, ഇതെല്ലാം ചെയ്യാനുള്ള രാഷ്ട്രീയ ഇച്ഛാശക്തി ഉണ്ടോ എന്നതാണ് യഥാർത്ഥ ചോദ്യം.
ഉജ്ജ്വല യോജന ഇന്ത്യയിലെ അടുക്കളകളിൽ വെളിച്ചം കൊണ്ടുവന്നു. പക്ഷേ ആ വെളിച്ചത്തിന്റെ ഇന്ധനം ഇന്ത്യയുടെ നിയന്ത്രണത്തിലല്ലെങ്കിൽ, ആ വെളിച്ചം സ്ഥിരമാകുമോ?
ഒരു ദിവസം ഹോർമൂസ് കടലിടുക്ക് മുടങ്ങിയാൽ,
ഉജ്ജ്വലയുടെ മുഴുവൻ രാഷ്ട്രീയം ഒരു നിശ്ശബ്ദ അടുക്കളയായി ചുരുങ്ങും.
അതിനാൽ, ഇന്ത്യയ്ക്ക് മുന്നിലുള്ള നിർണായകമായ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഇതാണ്:
ക്ഷേമത്തിന്റെ ദൃശ്യ രാഷ്ട്രീയത്തിൽ തുടരണമോ,
അല്ലെങ്കിൽ സുരക്ഷയുടെ അദൃശ്യ അടിത്തറ നിർമ്മിക്കണമോ?
ഇന്ന് ഇന്ത്യയ്ക്ക് എൽപിജി ഉണ്ട്.
പക്ഷേ അതിന്റെ നിയന്ത്രണം ഇന്ത്യയുടെ കൈകളിലാണോ
അതാണ് ഈ കാലഘട്ടത്തിന്റെ ഏറ്റവും അസ്വസ്ഥമായ ചോദ്യം.