കഴിഞ്ഞ ദശകത്തിൽ, രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികൾക്ക് സംഭാവന നൽകിയ ദാതാക്കൾക്ക് നൽകിയ ഇളവുകൾ കാരണം ഇന്ത്യയുടെ പൊതു ഖജനാവിന് 11,812.98 കോടി രൂപയുടെ നികുതി വരുമാനം നഷ്ടപ്പെട്ടതായി കോമൺവെൽത്ത് ഹ്യൂമൻ റൈറ്റ്സ് ഇനിഷ്യേറ്റീവിലെ മുതിർന്ന ഗവേഷകനായ വെങ്കിടേഷ് നായക് നടത്തിയ പഠനം പറയുന്നു.
‘രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികൾക്കുള്ള സംഭാവനകളുടെ വരുമാന ആഘാതം: ഒരു പ്രാഥമിക പഠനം’ എന്ന തലക്കെട്ടിലുള്ള റിപ്പോർട്ട്, കേന്ദ്ര സർക്കാരിന്റെ രസീത് ബജറ്റ് രേഖകൾ (പ്രത്യേകിച്ച് അനുബന്ധം 7), തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ ഫയലിംഗുകൾ, തിരഞ്ഞെടുപ്പ്, രാഷ്ട്രീയ പരിഷ്കാരങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ഒരു പക്ഷപാതരഹിത സംഘടനയായ അസോസിയേഷൻ ഫോർ ഡെമോക്രാറ്റിക് റിഫോംസ് (ADR) നടത്തിയ ഓഡിറ്റുകൾ എന്നിവയിൽ നിന്നുള്ള ഡാറ്റ വിശകലനം ചെയ്യുന്നു.
2022-23 സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ, വ്യക്തിഗത ദാതാക്കൾ 2,275.85 കോടി രൂപയുടെ ഇളവുകൾക്കായി അവകാശപ്പെട്ടപ്പോൾ കോർപ്പറേറ്റ് ക്ലെയിമുകൾ 514.4 കോടി രൂപയും സ്ഥാപനങ്ങൾ/അസോസിയേഷനുകൾ 115.71 കോടി രൂപയുമാണ്. രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികൾക്ക് പ്രഖ്യാപിച്ച സംഭാവനകൾ 2015-16 ൽ 714 കോടി രൂപയിൽ നിന്ന് (43 പാർട്ടികൾ) 2023-24 ൽ 7,203 കോടി രൂപയായി (27 പാർട്ടികൾ) കുതിച്ചുയർന്നു. എന്നാൽ, മൊത്തം സംഭാവനകളുടെ 41.76% മാത്രമേ (ഒമ്പത് വർഷത്തിനിടെ 28,287 കോടി രൂപ) നികുതി ഇളവായി അവകാശപ്പെട്ടിട്ടുള്ളൂ. ഇത് ശേഷിക്കുന്ന 58% സംബന്ധിച്ച് ചോദ്യങ്ങൾ അവശേഷിപ്പിക്കുന്നു.