“ഞങ്ങളുടെ മക്കളുടെ വൃക്കകളെങ്കിലും വിറ്റുപോകരുത്.”

ആ വാക്കുകൾ കേൾക്കുമ്പോൾ ആദ്യം തോന്നുന്നത് അത് ഒരു അമ്മയുടെ കരച്ചിലാണെന്നാണ്. എന്നാൽ മേട്ടുപാളയത്തിന്റെയും പള്ളിപ്പാളയത്തിന്റെയും തെരുവുകളിലൂടെ നടന്ന് അവിടുത്തെ മനുഷ്യരുടെ ജീവിതകഥകൾ കേൾക്കുമ്പോൾ മനസ്സിലാകും—അത് ഒരു അമ്മയുടെ കരച്ചിൽ മാത്രമല്ല. അത് ഒരു പ്രദേശത്തിന്റെ ചരിത്രമാണ്. ഒരു വ്യവസായത്തിന്റെ മരണസാക്ഷ്യമാണ്. ഒരു സമൂഹം മുഴുവൻ അനുഭവിച്ച നിശ്ശബ്ദ ദുരന്തത്തിന്റെ അവസാനത്തെ നിലവിളിയാണ്.

ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക വളർച്ചയെക്കുറിച്ചും വികസനത്തെക്കുറിച്ചും സംസാരിക്കുമ്പോൾ അപൂർവമായി മാത്രമേ ഈ പ്രദേശങ്ങളുടെ പേര് ഉയർന്നുവരാറുള്ളൂ. നഗരങ്ങളിലെ ഐടി പാർക്കുകളും എക്സ്പ്രസ് ഹൈവേകളും കയറ്റുമതി കണക്കുകളും ഓഹരി വിപണിയുടെ നേട്ടങ്ങളും ദേശീയ ചർച്ചകളിൽ ഇടംപിടിക്കുന്നു. എന്നാൽ ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ ആരോഗ്യനില അറിയണമെങ്കിൽ ആ സമൂഹത്തിലെ ഏറ്റവും ദുർബലരായ മനുഷ്യരുടെ ജീവിതത്തിലേക്ക് നോക്കണം. മേട്ടുപാളയവും പള്ളിപ്പാളയവും അത്തരമൊരു കണ്ണാടിയാണ്. അവിടെ സാമ്പത്തിക നയങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ മുഖം കാണാം. അവിടെ വികസനത്തിന്റെ മറുവശം കാണാം. അവിടെ തൊഴിൽ നഷ്ടപ്പെട്ടാൽ മനുഷ്യൻ എത്രത്തോളം തകർന്നുപോകുമെന്ന് കാണാം.

ഒരുകാലത്ത് ഈ പ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് കടന്നുവരുമ്പോൾ ആദ്യം കേൾക്കുന്നത് തറികളുടെ ശബ്ദമായിരുന്നു. പുലർച്ചെ വെളിച്ചം പരക്കുന്നതിന് മുമ്പേ വീടുകൾ ഉണരുമായിരുന്നു. നൂലിഴകൾ തയ്യാറാക്കുന്ന കൈകൾ, തുണി നെയ്യുന്ന സ്ത്രീകൾ, തറികളിൽ ജോലി ചെയ്യുന്ന പുരുഷന്മാർ, പഠനത്തിനിടയിൽ മാതാപിതാക്കളെ സഹായിക്കുന്ന കുട്ടികൾ—ജീവിതം അധ്വാനത്തിന്റെ താളത്തിലായിരുന്നു. ഓരോ വീട്ടിലും ഒരു തറി ഉണ്ടായിരുന്നു. ഓരോ കുടുംബത്തിനും തൊഴിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. സമ്പന്നതയില്ലായിരുന്നെങ്കിലും ആത്മാഭിമാനം ഉണ്ടായിരുന്നു. ആരുടെയും മുന്നിൽ കൈ നീട്ടേണ്ട അവസ്ഥ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. അവരുടെ കൈകൾ തൊഴിൽ ചെയ്തു. ആ തൊഴിൽ കുടുംബങ്ങളെ നിലനിർത്തി.

പക്ഷേ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ദുരന്തങ്ങൾ പലപ്പോഴും പെട്ടെന്ന് ഉണ്ടാകാറില്ല. അവ പതുക്കെ വരും. ആദ്യം ഒരു ചെറിയ മാറ്റം. പിന്നെ മറ്റൊന്ന്. ഒടുവിൽ ഒരു ദിവസം ആളുകൾ തിരിച്ചറിയും തങ്ങളുടെ ജീവിതം മുഴുവൻ മാറിപ്പോയെന്ന്. മേട്ടുപാളയത്തിന്റെ കാര്യത്തിലും അതുതന്നെയാണ് സംഭവിച്ചത്. പവർലൂമുകൾ വ്യാപകമായി. വലിയ മില്ലുകൾ വിപണി പിടിച്ചു. വില കുറഞ്ഞ യന്ത്രനിർമിത ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ കൈത്തറി ഉൽപ്പന്നങ്ങളെ പിന്നിലാക്കി. സർക്കാർ നയങ്ങളിൽ കൈത്തറി തൊഴിലാളികളുടെ ശബ്ദം ക്രമേണ അപ്രത്യക്ഷമായി. ബാങ്ക് വായ്പകൾ കിട്ടാൻ പ്രയാസമായി. അസംസ്കൃത വസ്തുക്കളുടെ വില ഉയർന്നു. ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ വില കുറഞ്ഞു. തൊഴിൽ നിലനിർത്താൻ കഴിയാത്ത അവസ്ഥയായി.

ആദ്യം തറികൾ കുറച്ച് സമയം മാത്രം പ്രവർത്തിച്ചു. പിന്നീട് ആഴ്ചയിൽ ചില ദിവസങ്ങൾ മാത്രം. പിന്നെ ചില വീടുകളിൽ തറികൾ നിർത്തിവച്ചു. പിന്നീട് മുഴുവൻ തെരുവുകളും നിശ്ശബ്ദമായി.

ഒരു വയോധിക തൊഴിലാളി പറഞ്ഞ വാക്കുകൾ ഇന്നും മനസ്സിൽ തങ്ങിനിൽക്കുന്നു.

“ആദ്യം തറികൾ നിശ്ശബ്ദമായി. പിന്നെ വീടുകൾ നിശ്ശബ്ദമായി. ഒടുവിൽ മനുഷ്യരുടെ ഉള്ളും നിശ്ശബ്ദമായി.”

തൊഴിൽ നഷ്ടപ്പെട്ടപ്പോൾ പട്ടിണി ഉടനെ എത്തിയില്ല. ആദ്യം കടം വന്നു. ഒരു കുടുംബം ചികിത്സയ്ക്കായി വായ്പയെടുത്തു. മറ്റൊന്ന് മകളുടെ വിവാഹത്തിനായി. മറ്റൊരാൾ വീടിന്റെ അറ്റകുറ്റപ്പണിക്ക്. ചിലർ മക്കളുടെ വിദ്യാഭ്യാസത്തിനായി. ആദ്യം സഹകരണ ബാങ്കുകൾ സഹായിച്ചു. പിന്നെ സ്വകാര്യ പണമിടപാടുകാർ എത്തി. കടം പതുക്കെ ജീവിതത്തിന്റെ കേന്ദ്രമായി മാറി. ഒരിക്കൽ മനുഷ്യർ ജോലിക്കുവേണ്ടി ഉണർന്നിരുന്നു. ഇപ്പോൾ പലിശ അടയ്ക്കാൻ വേണ്ടിയാണ് അവർ ഉണരുന്നത്.

ഈ ഘട്ടത്തിലാണ് ഒരു പുതിയ സാമ്പത്തിക വിപണി അവരുടെ ജീവിതത്തിലേക്ക് കടന്നുവന്നത്.അതൊരു തൊഴിൽ വിപണിയല്ലായിരുന്നു.അതൊരു അവയവ വിപണിയായിരുന്നു.ഒരു ലക്ഷം രൂപ.രണ്ട് ലക്ഷം രൂപ.ചിലപ്പോൾ അതിലും കൂടുതൽ.ഇതായിരുന്നു വാഗ്ദാനം.

ജീവിതത്തിന്റെ എല്ലാ വാതിലുകളും അടഞ്ഞുപോയ ഒരാൾക്ക് ഇത് ഒരു അത്ഭുതം പോലെ തോന്നി. ഒരു ചെറിയ ശസ്ത്രക്രിയ മാത്രം. അതിനുശേഷം ജീവിതം സാധാരണ പോലെ തുടരും. ഒരു വൃക്ക കൊണ്ട് മനുഷ്യന് ജീവിക്കാം. കടം തീരും. കുടുംബം രക്ഷപ്പെടും.

ഈ വാഗ്ദാനം വിശ്വസിച്ച മനുഷ്യരെ കുറ്റപ്പെടുത്തുന്നത് എളുപ്പമാണ്. എന്നാൽ അവരുടെ സ്ഥാനത്ത് നിൽക്കുമ്പോൾ മാത്രമേ ആ തീരുമാനത്തിന്റെ ഭീകരത മനസ്സിലാകൂ. ഒരു അമ്മയുടെ ചികിത്സയ്ക്കായി പണമില്ല. ഒരു മകളുടെ വിവാഹം മുടങ്ങാൻ പോകുന്നു. ഒരു കുട്ടിക്ക് പഠനം നിർത്തേണ്ടി വരുന്നു. വീട്ടിൽ ഭക്ഷണം പോലും ഇല്ല. അത്തരമൊരു സാഹചര്യത്തിൽ ഒരു ലക്ഷം രൂപയുടെ വാഗ്ദാനം വെറും പണമല്ല. അത് പ്രതീക്ഷയാണ്.അങ്ങനെ പലരും പോയി.ചിലർ കേരളത്തിലേക്ക്.ചിലർ ബെംഗളൂരുവിലേക്ക്.ചിലർക്ക് സിംഗപ്പൂരിൽ നിന്നുള്ള രോഗികൾക്കായാണെന്ന് പറഞ്ഞു.പക്ഷേ അവരിൽ പലർക്കും തിരികെ ലഭിച്ചത് വാഗ്ദാനം ചെയ്ത ജീവിതമല്ലായിരുന്നു.ലഭിച്ചത് കുറച്ച് പണം.ഒരു ശസ്ത്രക്രിയാ മുറിവ്.ഒരു പുതിയ ഭയം.ചിലപ്പോൾ ജീവിതകാലം മുഴുവൻ നീളുന്ന ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾ.

പേര് മാറ്റിയിരിക്കുന്നു. നമുക്ക് അവളെ സെൽവി എന്ന് വിളിക്കാം. അവളുടെ ഭർത്താവിന് സ്ഥിരമായ ജോലി ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. രണ്ട് കുട്ടികൾ. ഒരു രോഗിയായ അമ്മ. വീട്ടിൽ കടം. ഒരു ബന്ധുവാണ് ആദ്യം അവളെ സമീപിച്ചത്. “ഞാനും ചെയ്തതാണ്. ഒന്നും സംഭവിച്ചില്ല” എന്നായിരുന്നു പറഞ്ഞത്. ഇന്ന് സെൽവി പറയുന്നു: “അന്ന് കിട്ടിയ പണം രണ്ടുമാസം കൊണ്ട് തീർന്നു. പക്ഷേ കിഡ്‌നി തിരികെ വന്നില്ല.”ആ വാക്കുകൾ ഒരു സ്ത്രീയുടെ വ്യക്തിപരമായ അനുഭവമല്ല.ഒരു പ്രദേശത്തിന്റെ ചരിത്രമാണ്.കാരണം ഈ കഥയിൽ ഒരാളല്ല. നൂറുകണക്കിന് ആളുകളുണ്ട്.ചില വീടുകളിൽ ഒരാൾ.ചില വീടുകളിൽ രണ്ടുപേർ.ചില കുടുംബങ്ങളിൽ സഹോദരനും സഹോദരിയും.ചിലപ്പോൾ ഭർത്താവും ഭാര്യയും.ഒരു തലമുറയുടെ സാമ്പത്തിക നിരാശ ശരീരങ്ങളിൽ എഴുതപ്പെട്ട ചരിത്രമായി മാറുകയായിരുന്നു.

ഏറ്റവും വേദനാജനകമായ കാര്യം, പിന്നീട് ഇവരിൽ ചിലർ ഇടനിലക്കാരായി മാറിയതാണ്. അതിനെ പലരും ധാർമ്മിക പരാജയമായി കാണുന്നു. പക്ഷേ അത് അതിലും ആഴത്തിലുള്ള ഒരു സാമൂഹിക ദുരന്തമാണ്. കിഡ്‌നി വിറ്റശേഷം പലർക്കും പഴയ ജോലി ചെയ്യാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. വരുമാനം ഇല്ലാതായി. കുടുംബം വീണ്ടും കടത്തിലായി. അപ്പോൾ ഒരു പുതിയ ദാതാവിനെ കണ്ടെത്തിക്കൊടുത്താൽ കമ്മീഷൻ ലഭിക്കും. അങ്ങനെ ഒരു ദിവസം സ്വന്തം ശരീരം വിറ്റ മനുഷ്യൻ, മറ്റൊരാളെ അതേ വഴിയിലേക്ക് നയിക്കുന്ന ആളായി മാറുന്നു.ചൂഷണത്തിന്റെ ഏറ്റവും ക്രൂരമായ രൂപം അതാണ്.ഇര തന്നെ ചൂഷണത്തിന്റെ ഉപകരണമാകുന്ന നിമിഷം.

ഈ കഥയിലെ ഏറ്റവും വലിയ നഷ്ടം ആരോഗ്യത്തിന്റെ നഷ്ടമല്ല. ആത്മാഭിമാനത്തിന്റെ നഷ്ടമാണ്. ഒരുകാലത്ത് സ്വന്തം അധ്വാനത്തിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന മനുഷ്യർ പിന്നീട് സ്വന്തം ശരീരത്തെ ഒരു സാമ്പത്തിക വിഭവമായി കാണേണ്ടിവന്ന അവസ്ഥയാണ് ഏറ്റവും വലിയ ദുരന്തം. കാരണം ഒരു സമൂഹത്തിൽ തൊഴിൽ നഷ്ടപ്പെടുമ്പോൾ നഷ്ടമാകുന്നത് വരുമാനം മാത്രമല്ല. മനുഷ്യന്റെ സ്വത്വമാണ്. ആത്മവിശ്വാസമാണ്. ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള വിശ്വാസമാണ്.

മേട്ടുപാളയത്തിന്റെ തെരുവുകളിൽ ഇന്ന് നടക്കുമ്പോൾ കാണുന്നത് വെറും ദാരിദ്ര്യമല്ല. ഒരു സംസ്കാരത്തിന്റെ തകർച്ചയാണ്. കൈത്തറി തറികൾ നിശ്ശബ്ദമായപ്പോൾ നഷ്ടമായത് തൊഴിലവസരങ്ങൾ മാത്രമല്ല. കുടുംബങ്ങളുടെ സാമൂഹിക ഘടന തകർന്നു. സ്ത്രീകളുടെ ജീവിതം മാറി. യുവാക്കളുടെ സ്വപ്നങ്ങൾ ഇല്ലാതായി. ഒരു തലമുറയ്ക്ക് അധ്വാനത്തിലൂടെ മുന്നേറാമെന്ന വിശ്വാസം നഷ്ടപ്പെട്ടു.

അതുകൊണ്ടാണ് ഈ ദുരന്തത്തെ അവയവക്കടത്തിന്റെ കണ്ണിലൂടെ മാത്രം കാണാൻ കഴിയാത്തത്. ഇത് തൊഴിൽ നയങ്ങളുടെ പരാജയമാണ്. ഗ്രാമീണ വ്യവസായങ്ങളുടെ തകർച്ചയാണ്. സാമൂഹിക സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങളുടെ അഭാവമാണ്. പൊതുജനാരോഗ്യ സംവിധാനങ്ങളുടെ ദൗർബല്യമാണ്. അസംഘടിത തൊഴിലാളികളുടെ അദൃശ്യ ജീവിതത്തിന്റെ ഫലമാണ്.ഇന്ന് മേട്ടുപാളയത്തിലെ അമ്മമാർ ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യം വളരെ ലളിതമാണ്.”ഞങ്ങൾക്ക് തൊഴിൽ ഉണ്ടായിരുന്നെങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മക്കൾക്ക് സ്വന്തം ശരീരം വിൽക്കേണ്ടിവരുമായിരുന്നോ?”

കാരണം ഇവിടെ പ്രശ്നം കിഡ്‌നി വിൽപ്പനയല്ല. പ്രശ്നം മനുഷ്യരെ അതിലേക്ക് തള്ളിവിടുന്ന സാമ്പത്തിക സാഹചര്യങ്ങളാണ്. ഒരു സമൂഹത്തിൽ സ്വന്തം അധ്വാനം കൊണ്ട് ജീവിക്കാൻ കഴിയാത്ത അവസ്ഥ രൂപപ്പെടുമ്പോൾ, മനുഷ്യൻ തന്റെ ശരീരത്തെ പോലും ഒരു സാമ്പത്തിക ആസ്തിയായി കാണാൻ തുടങ്ങും. മേട്ടുപാളയത്തിന്റെയും പള്ളിപ്പാളയത്തിന്റെയും ചരിത്രം അതിന്റെ ഏറ്റവും വേദനാജനകമായ തെളിവാണ്.ഇവിടെ കൂടുതൽ നഷ്ടം സംഭവിച്ചത് സ്ത്രീകൾക്കാണ്. കൈത്തറി വ്യവസായത്തിന്റെ തകർച്ച പുരുഷന്മാരുടെ തൊഴിൽ മാത്രം ഇല്ലാതാക്കിയില്ല. കുടുംബങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക ഘടന തന്നെ തകർത്തു. ഒരുകാലത്ത് ഭർത്താവും ഭാര്യയും ചേർന്ന് ജോലി ചെയ്തിരുന്ന വീടുകളിൽ വരുമാനം നിലച്ചു. കടം കയറി. രോഗങ്ങൾ വന്നു. കുട്ടികളുടെ പഠനം തടസ്സപ്പെട്ടു. അപ്പോഴാണ് പല കുടുംബങ്ങളിലും സ്ത്രീകൾ അവസാനത്തെ പ്രതീക്ഷയായി മാറിയത്. അവർ സ്വന്തം ആഭരണങ്ങൾ വിറ്റു. പിന്നീട് വീടുപണയം വെച്ചു. ഒടുവിൽ ചിലർ സ്വന്തം ശരീരത്തിന്റെ ഒരു ഭാഗം പോലും വിറ്റു.ഇന്ന് മേട്ടുപാളയത്തിലെ ചില സ്ത്രീകളുടെ മുഖത്തേക്ക് നോക്കുമ്പോൾ ഒരുതരം ക്ഷീണം കാണാം. അത് വെറും ശാരീരിക ക്ഷീണമല്ല. ജീവിതം അവരിൽ നിന്ന് എടുത്തുകൊണ്ടുപോയ വർഷങ്ങളുടെ ക്ഷീണമാണ്. ഒരിക്കൽ തറിയുടെ മുന്നിൽ മണിക്കൂറുകളോളം ഇരുന്ന കൈകൾ ഇന്ന് മറ്റുള്ളവരുടെ വീടുകളിൽ പാത്രം കഴുകുകയാണ്. ഒരിക്കൽ സ്വന്തം വീട്ടിലെ ഉൽപ്പാദകരായിരുന്നവർ ഇന്ന് മറ്റുള്ളവരുടെ വീടുകളിലെ തൊഴിലാളികളായി മാറിയിരിക്കുന്നു. ഇത് വെറും തൊഴിൽമാറ്റമല്ല. സാമൂഹിക സ്ഥാനത്തിന്റെ ഇടിവാണ്. ആത്മാഭിമാനത്തിന്റെ മുറിവാണ്.ഒരു സ്ത്രീ പറഞ്ഞ വാക്കുകൾ ഇന്നും ഓർമ്മയിലുണ്ട്. “ഞങ്ങൾ പണം വാങ്ങിയില്ല. ഞങ്ങൾ ഭാവി പണയം വെച്ചു.” സാമ്പത്തികശാസ്ത്രത്തിന്റെ ഒരു പുസ്തകത്തിലും കാണാൻ കഴിയാത്ത സത്യമാണ് അത്. കാരണം ദരിദ്രർ കടം വാങ്ങുമ്പോൾ അവർ പണം മാത്രമല്ല വാങ്ങുന്നത്. അവർ അവരുടെ ഭാവിയിൽ നിന്നാണ് കടം എടുക്കുന്നത്. പലിശയായി തിരിച്ചുനൽകുന്നത് അവരുടെ ജീവിതവർഷങ്ങളാണ്.ഇന്ന് ഈ പ്രദേശങ്ങളിലെ പല വീടുകളിലും യുവാക്കൾ ഇല്ല. ചിലർ നഗരങ്ങളിലേക്ക് കുടിയേറി. ചിലർ നിർമ്മാണ തൊഴിലാളികളായി മാറി. ചിലർ ലോറിയുടെ ക്ലീനർമാരായി. ചിലർ സുരക്ഷാ ജീവനക്കാരായി. ചിലർ തൊഴിലില്ലാതെ ഗ്രാമത്തിൽ തന്നെയുണ്ട്. പക്ഷേ അവർക്ക് പിതാക്കന്മാരുടെയും മാതാക്കന്മാരുടെയും കഥ അറിയാം. കടത്തിന്റെ കഥ. കിഡ്‌നിയുടെ കഥ. അപമാനത്തിന്റെ കഥ. അതുകൊണ്ടാണ് പല അമ്മമാരും പറയുന്നത്: “ഞങ്ങളുടെ ജീവിതം പോയി. മക്കളുടെ ജീവിതം എങ്കിലും രക്ഷിക്കണം.”

ഇവിടെ മറ്റൊരു വലിയ ചോദ്യം ഉയരുന്നുണ്ട്. എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇത്തരമൊരു ദുരന്തം ഒരു പ്രദേശത്ത് ഇത്ര വ്യാപകമാകുന്നത്? അതിന്റെ ഉത്തരം അവയവക്കടത്ത് ശൃംഖലകളിൽ മാത്രം അന്വേഷിച്ചാൽ കിട്ടില്ല. അത് തൊഴിൽ നയങ്ങളിലാണ്. ഗ്രാമീണ വികസന നയങ്ങളിലാണ്. പൊതുജനാരോഗ്യ സംവിധാനങ്ങളിലാണ്. അസംഘടിത തൊഴിലാളികളുടെ ജീവിതത്തിലാണ്. ഒരു കൈത്തറി തൊഴിലാളിക്ക് ജോലി നഷ്ടപ്പെട്ടാൽ എന്താണ് സുരക്ഷാ വലയം? രോഗം വന്നാൽ ചികിത്സ എവിടെനിന്ന്? കുട്ടികളുടെ പഠനച്ചെലവ് എങ്ങനെ? വാർധക്യത്തിൽ വരുമാനം എവിടെ? ഈ ചോദ്യങ്ങൾക്കുള്ള ഉത്തരങ്ങൾ ഇല്ലാത്ത സമൂഹങ്ങളിലാണ് അവയവക്കടത്ത് പോലുള്ള ശൃംഖലകൾ വളരുന്നത്. അവ ദാരിദ്ര്യത്തിന്റെ കാരണം അല്ല. ദാരിദ്ര്യത്തിന്റെ ഫലമാണ്.

ലോകമെമ്പാടുമുള്ള പഠനങ്ങൾ കാണിക്കുന്നത്, മനുഷ്യാവയവങ്ങളുടെ അനധികൃത വിപണി വളരുന്നത് ഏറ്റവും ദുർബലരായ ജനവിഭാഗങ്ങൾക്കിടയിലാണ്. ഭൂമിയില്ലാത്തവർ. തൊഴിലില്ലാത്തവർ. അസംഘടിത തൊഴിലാളികൾ. കടബാധ്യതയിൽപ്പെട്ട കുടുംബങ്ങൾ. ആരോഗ്യപരിരക്ഷ ലഭിക്കാത്തവർ. വിദ്യാഭ്യാസ അവസരങ്ങൾ കുറവുള്ളവർ. മേട്ടുപാളയത്തിന്റെ കഥയും അതുതന്നെയാണ് പറയുന്നത്. ഇവിടെ കിഡ്‌നി വിറ്റത് ശരീരം ആരോഗ്യമുള്ളതുകൊണ്ടല്ല. ജീവിതം അസുഖബാധിതമായതുകൊണ്ടാണ്.ഇവിടെ നിയമവ്യവസ്ഥയുടെ പങ്കും പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. കേസുകൾ രജിസ്റ്റർ ചെയ്യപ്പെടുന്നു. അറസ്റ്റുകൾ നടക്കുന്നു. വാർത്തകൾ വരുന്നു. പക്ഷേ വർഷങ്ങൾക്കുശേഷവും ഗ്രാമങ്ങളിൽ ആളുകൾ ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യം അതേപോലെയാണ്: “യഥാർത്ഥത്തിൽ ലാഭം കൊയ്യതത് ആരാണ്?” കാരണം പലപ്പോഴും പ്രതിപ്പട്ടികയിൽ എത്തുന്നത് ഏറ്റവും താഴെയുള്ള കണ്ണികളാണ്. ഒരു ദരിദ്ര ദാതാവ്. ഒരു ചെറിയ ഇടനിലക്കാരൻ. ഒരു രേഖ തയ്യാറാക്കിയ ആളൊരാൾ. പക്ഷേ അതിനപ്പുറം നിലകൊള്ളുന്ന സാമ്പത്തിക ശൃംഖലകൾ പലപ്പോഴും ദൃശ്യമാകുന്നില്ല.

ഇത് നിയമത്തിന്റെ പരാജയം മാത്രമല്ല. വികസനത്തിന്റെ പരാജയവുമാണ്. കാരണം ഒരു സമൂഹത്തെ സംരക്ഷിക്കാൻ കഴിയാത്തിടത്ത് പൊലീസ് മാത്രം മതിയാകില്ല. മനുഷ്യർക്ക് ജീവിക്കാൻ തൊഴിൽ വേണം. ആരോഗ്യം വേണം. സുരക്ഷ വേണം. പ്രതീക്ഷ വേണം. പ്രതീക്ഷ നഷ്ടപ്പെട്ട സമൂഹങ്ങളിലാണ് മാഫിയകൾക്ക് ഇടം ലഭിക്കുന്നത്.മേട്ടുപാളയത്തിൽ നടന്നത് യഥാർത്ഥത്തിൽ ഒരു സാമൂഹിക ദുരന്തത്തിന്റെ ക്രമാനുസൃത വികാസമായിരുന്നു. ആദ്യം തൊഴിൽ നഷ്ടപ്പെട്ടു. പിന്നീട് വരുമാനം കുറഞ്ഞു. പിന്നെ കടം വന്നു. തുടർന്ന് പലിശ. പിന്നെ രോഗം. തുടർന്ന് നിരാശ. ഒടുവിൽ ശരീരം തന്നെ വിപണിയിലെത്തി. ഈ ശൃംഖലയുടെ ഓരോ ഘട്ടത്തിലും ഭരണസംവിധാനങ്ങൾ പരാജയപ്പെട്ടു. അതുകൊണ്ടാണ് അവയവക്കടത്ത് ഒരു കുറ്റകൃത്യം മാത്രമല്ല, പൊതുനയങ്ങളുടെ പരാജയത്തിന്റെ തെളിവുമാകുന്നത്.ഒരു സാമൂഹ്യപ്രവർത്തകൻ പറഞ്ഞ വാക്കുകൾ ഈ സാഹചര്യത്തിന്റെ സാരാംശം വ്യക്തമാക്കുന്നു. “അവർ കിഡ്‌നി വിറ്റത് ഒരു മെഡിക്കൽ തീരുമാനമല്ല. ഒരു സാമ്പത്തിക തീരുമാനമാണ്.” ആ വാചകത്തിൽ മുഴുവൻ ദുരന്തവും അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. കാരണം ഇവിടെ ശസ്ത്രക്രിയ മുറിയിൽ ആരംഭിക്കുന്ന കഥയല്ല ഇത്. അത് തറിയുടെ മുന്നിലാണ് ആരംഭിക്കുന്നത്. തറി നിശ്ശബ്ദമാകുന്ന നിമിഷത്തിലാണ് ആരംഭിക്കുന്നത്. ഒരു കുട്ടിയുടെ സ്കൂൾ ഫീസ് അടയ്ക്കാൻ കഴിയാത്ത ദിവസത്തിലാണ് ആരംഭിക്കുന്നത്. ഒരു രോഗിക്ക് മരുന്ന് വാങ്ങാൻ പണമില്ലാത്ത നിമിഷത്തിലാണ് ആരംഭിക്കുന്നത്. അവിടെ നിന്നാണ് മനുഷ്യശരീരം വിപണിയിലേക്ക് യാത്ര തുടങ്ങുന്നത്.

ഈ പ്രദേശങ്ങളിൽ പലരും ഇന്നും ഓർക്കുന്ന ഒരു കാലമുണ്ട്. അന്ന് ഒരു കുടുംബത്തിന് വലിയ സമ്പത്ത് ഇല്ലായിരുന്നെങ്കിലും തൊഴിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. ദാരിദ്ര്യം ഉണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും നിരാശ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രതീക്ഷ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇന്ന് പല വീടുകളിലും കാണുന്നത് അതിന്റെ വിപരീതമാണ്. ടെലിവിഷൻ ഉണ്ട്. മൊബൈൽ ഫോൺ ഉണ്ട്. പക്ഷേ സ്ഥിര വരുമാനം ഇല്ല. കുട്ടികൾക്ക് വിദ്യാഭ്യാസ സ്വപ്നങ്ങൾ ഉണ്ട്. പക്ഷേ അത് യാഥാർത്ഥ്യമാക്കാനുള്ള സാമ്പത്തിക ശേഷി ഇല്ല. ആ വൈരുധ്യമാണ് ഏറ്റവും വലിയ മാനസിക സമ്മർദ്ദം സൃഷ്ടിക്കുന്നത്.

ഈ കഥയിൽ ആരോഗ്യത്തെക്കുറിച്ചും സംസാരിക്കണം. കാരണം കിഡ്‌നി വിറ്റവരുടെ ജീവിതം ശസ്ത്രക്രിയയോടെ അവസാനിക്കുന്നില്ല. യഥാർത്ഥ പോരാട്ടം അതിനുശേഷമാണ് തുടങ്ങുന്നത്. പലർക്കും സ്ഥിരമായ ആരോഗ്യ നിരീക്ഷണം ലഭിക്കുന്നില്ല. ചിലർക്ക് പതിവായി ആശുപത്രിയിൽ പോകാൻ പോലും പണമില്ല. ചിലർക്ക് ജോലി ചെയ്യാനുള്ള ശേഷി കുറയുന്നു. ചിലർക്ക് മാനസിക വിഷാദം ഉണ്ടാകുന്നു. ചിലർക്ക് കുറ്റബോധം. ചിലർക്ക് ഭയം. “എന്റെ കുട്ടികൾക്കും ഇതേ അവസ്ഥ വരുമോ?” എന്ന ചോദ്യം അവരെ വേട്ടയാടുന്നു.

സ്ത്രീകളുടെ കാര്യത്തിൽ ഈ ആഘാതം ഇരട്ടിയാണ്. അവർ സ്വന്തം ആരോഗ്യവും നഷ്ടപ്പെടുത്തുന്നു. അതേ സമയം കുടുംബത്തിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തവും വഹിക്കേണ്ടിവരുന്നു. ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്ക് ശേഷം വിശ്രമിക്കേണ്ട ശരീരവുമായി അവർ വീണ്ടും ജോലിക്ക് പോകുന്നു. കാരണം കുടുംബത്തിന് വരുമാനം വേണം. അതുകൊണ്ടുതന്നെ മേട്ടുപാളയത്തിന്റെ കഥ സ്ത്രീകളുടെ അദൃശ്യ അധ്വാനത്തിന്റെയും അദൃശ്യ വേദനയുടെയും കഥ കൂടിയാണ്.

ഇവിടെ മറ്റൊരു വലിയ ചോദ്യമുണ്ട്. ഒരു സമൂഹം സ്വന്തം ശരീരഭാഗങ്ങൾ വിറ്റ് ജീവിക്കാൻ നിർബന്ധിതമാകുമ്പോൾ അതിനെ എങ്ങനെ വിലയിരുത്തണം? അത് നിയമപരമായ ഒരു വിഷയമാണോ? ആരോഗ്യപ്രശ്നമാണോ? സാമ്പത്തിക വിഷയമാണോ? മനുഷ്യാവകാശ പ്രശ്നമാണോ? യഥാർത്ഥത്തിൽ ഇവയെല്ലാം കൂടിയാണ്. കാരണം മനുഷ്യശരീരം ഒരു വിപണിയായി മാറുന്ന നിമിഷം, സമൂഹത്തിന്റെ എല്ലാ സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങളും പരാജയപ്പെട്ടതായി പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെടുന്നു.

ഒരു ജനാധിപത്യ സമൂഹത്തിന്റെ വിജയത്തെ അളക്കേണ്ടത് അതിന്റെ സമ്പന്നരായ പൗരന്മാരുടെ ജീവിതം നോക്കിയല്ല. ഏറ്റവും ദുർബലരായ പൗരന്മാരുടെ ജീവിതം നോക്കിയാണ്. ആ മാനദണ്ഡത്തിൽ മേട്ടുപാളയം ഒരു മുന്നറിയിപ്പാണ്. സാമ്പത്തിക വളർച്ച മാത്രം മതിയാകില്ലെന്ന് അത് പറയുന്നു. സാമൂഹിക സുരക്ഷയില്ലാത്ത വളർച്ച അപകടകരമാണെന്ന് അത് പറയുന്നു. തൊഴിലില്ലാത്ത വികസനം ഒടുവിൽ മനുഷ്യരെ സ്വന്തം ശരീരത്തിലേക്ക് തന്നെ തിരികെ തള്ളിവിടുമെന്ന് അത് പറയുന്നു.

ഇന്ന് ഈ പ്രദേശങ്ങൾക്ക് വേണ്ടത് സഹതാപമല്ല. നീതിയാണ്. കരുണയല്ല. അവകാശങ്ങളാണ്. പുനരധിവാസം മാത്രമല്ല. പുനർനിർമ്മാണമാണ്. കൈത്തറി മേഖലയെ പുനരുജ്ജീവിപ്പിക്കണം. യുവാക്കൾക്ക് മാന്യമായ തൊഴിൽ സൃഷ്ടിക്കണം. സ്ത്രീകൾക്ക് സാമ്പത്തിക സ്വാതന്ത്ര്യം ഉറപ്പാക്കണം. ഗ്രാമീണ ആരോഗ്യസംവിധാനങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്തണം. കടബാധ്യതയിൽപ്പെട്ട കുടുംബങ്ങൾക്ക് സാമൂഹിക സുരക്ഷാ വലയം സൃഷ്ടിക്കണം. അസംഘടിത തൊഴിലാളികളെ ദേശീയ വികസന പദ്ധതികളുടെ കേന്ദ്രത്തിൽ കൊണ്ടുവരണം.

ഇന്ന് ഈ പ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് നോക്കുമ്പോൾ ചില അടിയന്തര നയപരമായ ഇടപെടലുകൾ അനിവാര്യമാണ്. ഒന്നാമതായി കൈത്തറി മേഖലയെ വെറും പാരമ്പര്യ വ്യവസായമായി കാണാതെ തൊഴിൽ പുനരുജ്ജീവന പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി കാണണം. സർക്കാർ വാങ്ങൽ പദ്ധതികൾ, വിപണി ബന്ധങ്ങൾ, സഹകരണസംഘങ്ങളുടെ ശക്തിപ്പെടുത്തൽ, യുവാക്കളെ കൈത്തറിയിലേക്ക് ആകർഷിക്കുന്ന സാങ്കേതിക നവീകരണം എന്നിവ നടപ്പാക്കണം. രണ്ടാമതായി അസംഘടിത തൊഴിലാളികൾക്കായി സർവസമഗ്ര സാമൂഹിക സുരക്ഷാ പദ്ധതി വേണം. തൊഴിലില്ലായ്മ ആനുകൂല്യം, ആരോഗ്യ ഇൻഷുറൻസ്, വാർധക്യ പെൻഷൻ, അടിയന്തര ധനസഹായം എന്നിവ ഉറപ്പാക്കണം. മൂന്നാമതായി കടബാധ്യതയിൽപ്പെട്ട കുടുംബങ്ങൾക്ക് പ്രത്യേക വായ്പാ പുനഃസംഘടനാ പദ്ധതി വേണം. പലിശക്കാർക്ക് അടിമകളായി ജീവിക്കുന്ന അവസ്ഥ അവസാനിപ്പിക്കണം.നാലാമതായി കിഡ്‌നി നൽകിയവർക്കായി പ്രത്യേക ആരോഗ്യ പുനരധിവാസ മിഷൻ രൂപീകരിക്കണം. ആരോഗ്യ പരിശോധന, സൗജന്യ ചികിത്സ, മാനസികാരോഗ്യ പിന്തുണ, തൊഴിൽ പുനരധിവാസം എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്ന ദീർഘകാല പദ്ധതി ആവശ്യമാണ്. അഞ്ചാമതായി സ്ത്രീകൾക്കായി പ്രത്യേക ഉപജീവന പദ്ധതികൾ വേണം. കാരണം ഈ ദുരന്തത്തിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ഭാരം അവർ തന്നെയാണ് വഹിച്ചത്. ആറാമതായി ഭൂമിയില്ലാത്ത കുടുംബങ്ങൾക്ക് ഭൂമിയും ഭവനവും ഉറപ്പാക്കുന്ന പദ്ധതികൾ വേണം. ഒരു കുടുംബത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കാതെ സാമ്പത്തിക ചൂഷണം അവസാനിക്കില്ല.

ഏറ്റവും പ്രധാനമായി, ഒരു മനുഷ്യന് തന്റെ ശരീരത്തിന്റെ ഭാഗം വിറ്റ് ജീവിക്കേണ്ടിവരുന്ന അവസ്ഥയെ ദേശീയ വികസന സൂചികകളുടെ പരാജയമായി അംഗീകരിക്കണം. അത് വ്യക്തിയുടെ പ്രശ്നമല്ല. സമൂഹത്തിന്റെ പ്രശ്നമാണ്. ഒരു ഗ്രാമത്തിന്റെ പ്രശ്നമല്ല. ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ പ്രശ്നമാണ്.സന്ധ്യയാകുമ്പോൾ മേട്ടുപാളയത്തിന്റെ ചില ഭാഗങ്ങളിൽ ഒരു വിചിത്രമായ നിശ്ശബ്ദത അനുഭവപ്പെടുന്നു. ഒരുകാലത്ത് തറികൾ മുഴങ്ങിയിരുന്ന വീടുകൾ അടഞ്ഞുകിടക്കുന്നു. അവിടെ ഇപ്പോൾ തൊഴിൽ ഇല്ല. പക്ഷേ ഓർമ്മകളുണ്ട്. മുറിവുകളുണ്ട്. കഥകളുണ്ട്. നഷ്ടപ്പെട്ട ജീവിതങ്ങളുണ്ട്.ഈ ലേഖനം അവസാനിപ്പിക്കുമ്പോൾ വീണ്ടും ആ അമ്മയുടെ അടുത്തേക്ക് മടങ്ങിപ്പോകേണ്ടിവരുന്നു. വർഷങ്ങളുടെ വേദന കണ്ണുകളിൽ നിറഞ്ഞ ആ അമ്മയുടെ അടുത്തേക്ക്. അവൾക്ക് സാമ്പത്തിക സിദ്ധാന്തങ്ങൾ അറിയില്ല. വികസന മാതൃകകളെക്കുറിച്ച് അറിയില്ല. പൊതുനയങ്ങളെക്കുറിച്ച് അറിയില്ല. പക്ഷേ അവൾക്ക് ജീവിതം അറിയാം. നഷ്ടം അറിയാം. ദാരിദ്ര്യം അറിയാം. ഒരു അമ്മയുടെ ഭയം അറിയാം.

അവൾ അവസാനം പറഞ്ഞ വാക്കുകൾ ഇന്നും ചെവിയിൽ മുഴങ്ങുന്നു.

“ഞങ്ങൾ ദരിദ്രരായിരുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് ഞങ്ങൾ തോറ്റത്. പക്ഷേ ഞങ്ങളുടെ മക്കൾ ദരിദ്രരായതുകൊണ്ട് തോൽക്കരുത്.”

ആ വാചകമാണ് മേട്ടുപാളയത്തിന്റെ മുഴുവൻ ചരിത്രം.

ആ വാചകമാണ് ഈ ദുരന്തത്തിന്റെ ഏറ്റവും കൃത്യമായ രാഷ്ട്രീയ വിശകലനം.

ആ വാചകമാണ് എല്ലാ നയരൂപീകരണത്തിന്റെയും ആരംഭബിന്ദു ആകേണ്ടത്.

കാരണം ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ പുരോഗതി അതിന്റെ നഗരങ്ങളിലെ ഉയർന്ന കെട്ടിടങ്ങളിൽ അല്ല അളക്കപ്പെടേണ്ടത്. മേട്ടുപാളയം പോലുള്ള ഗ്രാമങ്ങളിലെ അമ്മമാർക്ക് സ്വന്തം മക്കളുടെ വൃക്കകളെക്കുറിച്ച് ഭയപ്പെടേണ്ട അവസ്ഥ അവസാനിക്കുന്ന ദിവസത്തിലാണ് അത് അളക്കപ്പെടേണ്ടത്.

“ഞങ്ങൾക്ക് ജോലി ഉണ്ടായിരുന്നെങ്കിൽ, ഞങ്ങളുടെ മക്കൾക്ക് സ്വന്തം ശരീരം വിൽക്കേണ്ടിവരുമായിരുന്നോ?”

ആ ചോദ്യത്തിന് ഉത്തരം കണ്ടെത്താതെ ഒരു അന്വേഷണവും പൂർത്തിയാകില്ല. ഒരു സർക്കാരിന്റെയും വികസന അവകാശവാദവും പൂർണ്ണമാകില്ല. ഒരു സമൂഹത്തിനും സ്വയം ന്യായീകരിക്കാൻ കഴിയില്ല.കാരണം മേട്ടുപാളയത്തിൽ വിറ്റുപോയത് വൃക്കകൾ മാത്രമല്ല.ഒരു തലമുറയുടെ ആരോഗ്യം വിറ്റുപോയി.ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ ആത്മാഭിമാനം വിറ്റുപോയി.ഒരു സംസ്കാരത്തിന്റെ ഭാവി വിറ്റുപോയി.ഒരു അമ്മയുടെ ഉറക്കം വിറ്റുപോയി.ഒരു കുട്ടിയുടെ സ്വപ്നം വിറ്റുപോയി.ഒരു കുടുംബത്തിന്റെ സുരക്ഷ വിറ്റുപോയി.ഇന്നും ആ അമ്മമാരുടെ കണ്ണുകളിൽ ഒരേയൊരു പ്രാർത്ഥന മാത്രമാണ് ബാക്കിയുള്ളത്.”ഞങ്ങളുടെ ജീവിതം തിരികെ കിട്ടില്ല. പക്ഷേ ഞങ്ങളുടെ മക്കളുടെ ജീവിതം എങ്കിലും രക്ഷിക്കണം.”അതാണ് മേട്ടുപാളയത്തിന്റെ നിലവിളി.

അത് കേൾക്കാൻ നമ്മൾ തയ്യാറാകുന്ന ദിവസം മുതൽ മാത്രമേ ഈ ദുരന്തത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ പരിഹാരം ആരംഭിക്കൂ.

( സുരക്ഷാ കാരണങ്ങളാൽ വ്യക്തികളുടെ പേര് ഐഡൻ്റിറ്റി പ്രസിദ്ധീകരിക്കാൻ സാധ്യമല്ല)